آنها واجب خواهد بود که از محل اقامۀ هر دو نماز جمعه ِیک فرسخ فاصله گرفته و نماز جمعۀ دِیگرِی را در‌صورتِی‌که مجال براِی اقامۀ آن باقِی مانده باشد اقامه نماِیند و در غِیر اِین‌صورت تکلِیف آنان اقامۀ نماز ظهر مِی‌باشد.

امّا اگر قائل به بطلان دو نماز جمعه به اِین جهت باشِیم که مقتضِی امر به شِیء نهِی از ضدّ آن بوده و نهِی از ضد هم مستلزم فساد باشد؛ بنابراِین تکلِیف هر جماعت به سعِی و حرکت به سوِی نماز جمعۀ منعقدۀ دِیگر، مستلزم نهِی از حرکت به سمت نماز منعقدۀ خود خواهد بود؛ فلذا هر دو نماز جمعه باطل خواهد بود.

اِین مطلب فقط در‌صورتِی تمام خواهد بود که فرصت کافِی بعد از اتمام دو نماز براِی فاصله گرفتن از محلّ اقامۀ نماز به اندازۀ ِیک فرسخ و اقامۀ نماز جمعۀ دِیگر وجود نداشته باشد.

امّا در‌صورتِی‌که قصد قربت از آنان متمشِّی نباشد، به علّت اِینکه هر دو جماعت به خاطر عدم مراعات شرط فاصلۀ بِین دو نماز عالم به فساد و بطلان نماز جمعۀ خوِیش بوده، دِیگر بطلان مستند به تمانع نخواهد بود؛ زِیرا دانستِی که تمانع در‌صورتِی تحقّق پِیدا مِی‌کند که هر دو نماز جمعه از جمِیع جهات و شراِیط غِیر از شرط بُعد صحِیح باشد، پس بنابراِین بطلان مستند به عدم وجود قصد قربت خواهد بود و اتِیان اِین دو نماز جمعه کا‌لعدم بوده و هِیچ تأثِیرِی در بطلان نماز جمعۀ سوّم نخواهد داشت.

پس بر اِین دو جماعت در‌صورت احراز شرط و پِیش از فوت وقت واجب است نماز جمعۀ دِیگرِی را منعقد نماِیند، به اِین‌صورت که هر دو جماعت در محلّ واحد اقامۀ نماز جمعه نموده ِیا اِینکه هر کدام از آنها ِیک فرسخ از ِیکدِیگر فاصله گرفته و هر کدام اقامۀ نماز نماِیند و دِیگر لزومِی بر فاصله گرفتن ِیک فرسخِی از محلّ آن دو نماز جمعۀ باطل نخواهد بود؛ زِیرا آن دو نماز جمعه به جهت فسادشان تأثِیرِی در صحّت نماز جمعۀ دِیگر نخواهند داشت.

صورت سوّم: که جماعت دوّم نسبت به انعقاد نماز جمعۀ اوّل عالم بوده امّا جماعت اوّل عالم به انعقاد نماز جمعۀ دوّم نمِی‌باشد؛ چنانچه ـبه خاطر جهل به