يكى اينكه مادام كه ما انسانها تلاش مى‌كنيم، بايد در پى جامعه ايده‌آل نباشيم. يعنى بايد كوشش كنيم جامعه‌مان خيلى خوب شود، اما اگر در كار نهضتمان نقصى كوچك، اينجا يا آنجا ديديم، دلسرد نشويم. اتفاقا يكى از معايب كوششهاى دوستان در زير لواى اسلام همين است كه غالب دوستانى كه در چهارچوب اسلام كوشش مى‌كنند، به دنبال آن‌جامعه ساخته و پرداخته امام زمان هستند غافل از اينكه آن‌جامعه مال همان وقت است. در اين زمان بايد از كوشش نايستيم، اما بدانيم كه كوشهشاى ما جامعه‌اى بهتر از جامعه فعلى را مى‌سازد ولى آن‌جامعه صددرصد را هرگز نخواهد ساخت. پس، به همين دليل، بايد در نتيجه‌گيرى از كوششها واقع‌بين باشيم نه خيال‌پرداز. اين است كه از اين نظر بايد ما اين نتيجه را بگيريم. از نظر ديگر بايد بدانيم اينكه بشر دلش، قلبش، جانش در پى آن جامعه ايده‌آل است، بى‌جهت نيست. اين يكى از خواستهاى طبيعى ماست. اين را غيرطبيعى تلقى نكنيم. عيب اين خواست ما فقط اين است كه به صورت طبيعى قابل تحقيق نيست، بلكه بايد معجزه‌آسا تحقق پذيرد.

و چون ناموس الهى اين است كه زندگى بشر در دوران ممتد زندگى بشرى بر محور نظام طبيعت و نظام عادى بچرخد، مادام كه قرار است اين نظام طبيعت سر كار باشد جامعه امام زمانى به وجود نخواهد آمد. چه وقت به وجود مى‌آيد؟ در آن ساعاتى از زندگى دنيا كه قرار است اين دور به سر رسد و دور جهان ديگر فرا رسد. اين چيزى است كه من از آنچه درباره‌