فقرات فقهيه - شريفي اشکوري، الياس - الصفحة ٢٠٧ - دو پسر پسر
مىباشد، چه بداند كه مدعى دروغ مىگويد يا نه، هرچند يك نفر موثق خبر بدهد كه مدعى راست مىگويد و لكن در اين صورت احوط آن است كه او را طلاق بدهد.
باقى مىماند نزاع مدعى بر زوج، پس اگر زوج هم قسم ياد كند ادعاء مدعى بر شوهر هم ساقط مىشود و اگر قسم ياد نكرد يا آنكه رد قسم كند بر او و او قسم ياد كند، حكم مىشود به زوجيت مدعى، در صورتيكه مدعى در دعواى بر زوجه نيز به رد قسم بر او قسم خورده باشد و اگر هنوز مرافعه او با زن تمام نشده بايد تمام كند تا دعواى او ثابت شود، زيرا كه اين ادعاء بر دو نفر است اگر بينه نداشته و زن و شوهر هر دو قسم ياد كنند دعوى او ساقط مىشود و اگر هيچ كدام قسم ياد نكردند يا آنكه قسم را رد كردند بر او و او قسم ياد نمايد، دعواى او ثابت مىشود.
و اگر يك كدام قسم ياد كند و ديگرى قسم ياد نكند هر كدام حكم خود را دارند، پس اگر شوهر قسم ياد كند دعوى بر او ساقط مىشود و در اين صورت زوجه اگر قسم ياد نكند و رد بر مدعى يا نكول نمايد و حاكم قسم را رد بر مدعى نمايد و مدعى قسم ياد كند نسبت به زوجه مرافعه تمام مىشود، و لكن نمىتواند زن را ببرد به سبب آنكه حق زوج باقى است مگر آنكه او را طلاق دهد يا بميرد، آن وقت مىتواند زن را ببرد؛ بلى، در استحقاق نفقه و مهرالمسمى زن از شوهر اشكال است و اينها در صورتى است كه زن منكر دعواى مدعى باشد و اما اگر تصديق او و اقرار به زوجيت مدعى كند، نسبت به او دعوى ثابت و لكن اقرار او نسبت به حق شوهر نافذ نيست و به مقتضاى اقرار بر شوهر نفقه و مهرالمسمى و مهرالمثل بر فرض مواقعه نيز مستحق نيست. زيرا كه به اقرار خود زناكار است؛ مگر آنكه عذر خود را بگويد و بعد از طلاق شوهر يا مردن او محكوم به زوجيت مدعى است.
٤٧٤- اگر مردى بر زنى ادعاء كند كه زوجه منى و او انكار كند، زن پيش از تمام كردن دعوى مىتواند شوهر كند و نيز كسى كه خواهان او باشد مىتواند با او ازدواج كند، پس اگر شوهر كرد و بعد از آن مدعى اقامه بيّنه نمود، معلوم مىشود عقد آن شخص فاسد بوده و اگر اقامه بيّنه نكرد و زن قسم ياد نمايد بر زوجيّت شوهر باقى مىماند و اگر قسم