فقرات فقهيه - شريفي اشکوري، الياس - الصفحة ١٣٩ - يكى از و الدين با يك پسر و يك دختر
مشروطٌعليه واجب است وفاء به شرط نمايد، مانند شرط در ضمن عقد ساير عقود، لكن تخلف شرط و يا تعذر آن در عقد نكاح موجب خيار نيست بخلاف ساير عقود؛ بلى، اگر شرط، التزام و تعهد بوجود صفتى در يكى از زوجين باشد، مثلًا زوج شرط نموده باشد كه زوجه باكره باشد يا زوجه شرط نموده باشد كه زوج مؤمن غير مخالف باشد، پس اگر خلاف آنچه شرط شده ظاهر شود موجب خيار است.
١٦٣- اگر زوجه شرط كند شوهر با او مواقعه نكند شرط لازم مىشود، پس اگر بعد از اين شرط اجازه دهد، جائز مىشود چه نكاح دائم باشد يا موقّت.
١٦٤- اگر زوجه در عقد با زوج شرط كند كه او را از شهرى بيرون نبرد و يا انتخاب مسكن به عهده او باشد و زوج هم قبول كند بايد به شرط خود عمل نمايد؛ مگر اينكه رضايت او را به دست آورد.
١٦٥- هرگاه زن در ضمن عقد ازدواج يا عقد لازم ديگرى با شوهر شرط كند، مثلًا اگر شوهر مسافرت طولانى نمايد يا تا مدّت معيّنى خرجى او را ندهد اختيار طلاق با او باشد اين شرط باطل است؛ ولى اگر شرط كند مثلًا از آغاز خواندن عقد ازدواج تا پنجاه سال زن وكيل بلاعزل باشد كه اگر شوهرش مسافرت طولانى كند يا تا مدت معيّنى خرجى ندهد به وكالت از طرف شوهر، خود را طلاق دهد و نيز شرط كند كه شوهر او را عزل نكند و شوهر هم وكالت او را به اين نحو بپذيرد، شوهر حق ندارد او را از وكالت عزل نمايد، و زن مىتواند پس از مسافرت طولانى مرد يا خرجى ندادن در آن مدت به وكالت از شوهر خود را طلاق دهد.
١٦٦- زن و شوهر نمىتوانند ضمن عقد دائم شرط كنند كه از يكديگر ارث نبرند، يا شوهر حق داشته باشد همسر خود را به انجام كارهايى كه خلاف شرع است ملزم نمايد و يا كارهايى كه موجب ضرر رساندن به همسر است انجام دهد؛ ولى اگر چنين شرطهايى را مطرح كردند تنها شرط باطل است و اصل عقد باطل نمىشود.
١٦٧- جائز نيست زوج و يا زوجه اشتراط خيار در عقد نكاح كنند چه نكاح دائمى باشد يا موقت، اگر شرط كنند اقوى آنست كه شرط باطل مىباشد نه عقد، هرچند