شرح حديث« جنود عقل و جهل» - الخميني، السيد روح الله - الصفحة ٣٥٣ - فصل هفتم در بيان آنكه «تواضع» از جنود عقل و از لوازم فطرت مخموره است، و «تكبّر» از جنود جهل و از لوازم فطرت محجوبه است

اخلاق ما، مگير

«إنَّكَ أنْتَ أرْحَمُ الرّاحِميْنَ».

وَ فِي الكافِي، عَنْ أبي عَبْدِ اللَّهِ قالَ: قالَ أبُو جَعْفرٍ:

«العِزُّ رِداءُ اللّهِ وَ الكِبْرُ إزارُهُ، فَمَنْ تَناوَلَ شَيْئاً مِنْهُ أكَبَّهُ اللّهُ في نارِ جَهَنَّمَ».

[١]

وَ عَنْ أبي جَعْفَرٍ وَ أبِي عَبْدِ اللَّهِ قالا:

«لا يَدْخُلُ الجَنَّةَ مَنْ فِي قَلْبِهِ مِثْقالُ ذَرَّةٍ مِنْ كِبْرٍ».

[٢]

وَ عَنْ عِقابِ الأعْمالِ، عَنْ أبِي جَعْفَرٍ قالَ:

«الكِبْرُ مَطايَا النّارِ».

[٣]

و عنه، بِإسْنادِهِ قالَ: قالَ رَسُولُ اللَّهِ:

«أكْثَرُ أهْلِ جَهَنَّمَ المُتَكَبِّرُونَ».

[٤]

فصل هفتم در بيان آنكه «تواضع» از جنود عقل و از لوازم فطرت مخموره است، و «تكبّر» از جنود جهل و از لوازم فطرت محجوبه است‌

يكى از فطرتهائى كه تمام عائله بشرى بر آن مخمورند به طورى كه در تمام افرادِ اين نوع، احدى را بر خلاف آن نتوان يافت، تواضع و فروتنى و تعظيم، پيش‌

[١] امام باقر- عليه السلام- فرمودند: عزّت رِداى خدا، و بزرگ مَنِشى ازار وى مى‌باشد، پس هر كس به يكى از آنها دست درازى كند، خدا در دوزخ سرنگونش سازد.

(اصول كافي، ج ٢، ص ٢٣٤، باب الكبر، ح ٣).

در نسخه كافى لفظ «نار» نيامده است.

[٢] امام باقر و امام صادق- عليهما السلام- فرمودند: كسى به اندازه ذرّه‌اى كبر در دلش باشد، داخل بهشت نخواهد شد. (همان مصدر، ج ٢، ص ٢٣٤، ح ٦).

[٣] امام باقر- عليه السلام- فرمود: كبر، مَركب آتش است.

(عقاب الأعمال، شيخ صدوق (ره)، ص ٢٦٧، ح ٧؛ وسائل الشيعة، ج ١٥، ص ٣٧٧، باب ٥٨ از أبواب جهاد النفس، ح ١٤).

[٤] پيامبر خدا فرمودند: بيشتر اهل جهنّم، متكبّران هستند.

(عقاب الأعمال، ص ٢٦٥، ح ٩؛ وسائل الشيعة، ج ١٥، ص ٣٧٧، همان باب، ح ١٦).