شرح حديث« جنود عقل و جهل» - الخميني، السيد روح الله - الصفحة ٢٥٢ - فصل هشتم در ذكر مختصرى براى علاج غضب

من از تو؛ زيرا كه يارى كردن من از تو بهتر است از يارى كردن خودت از خودت». [١]

و در حديث شريف كافى، حضرت باقر العلوم- عليه السلام- دستور مى‌دهند كه: «وقتى خوف غضب بر خود داشتيد و از جمره شيطان ترسناك شديد، به زمين بچسبيد كه پليدى شيطان از شما مى‌رود در اين هنگام». [٢]

و نيز از حضرت باقر- سلام اللَّه عليه- روايت نموده كه: «همانا مرد غضب مى‌كند و راضى نمى‌شود هر گز، مگر آن كه داخل آتش شود. پس هر كس بر قومى غضب كرد، فوراً بنشيند اگر ايستاده است؛ زيرا كه رجز شيطان از او مى‌رود و هر كس بر خويشاوندان خود غضب كرد، نزديك او برود و او را مسّ كند؛ زيرا كه رحم وقتى مسّ شود، ساكن شود». [٣]

و از طرق «عامّه» منقول است كه: «رسول خدا- صلى اللَّه عليه و آله- هر وقت غضب مى‌نمود، اگر ايستاده بود، مى‌نشست و اگر نشسته بود، به پشت مى‌خوابيد، غضبش فرو مى‌نشست». [٤]

اينها كه مذكور شد، علاج صاحب غضب است از خودش.

و اما اگر ديگران بخواهند او را در حال غضب و اشتعال آن علاج كنند، بسيار مشكل است؛ مگر در اوّل امر كه شدت نكرده و اشتعال آتش جهنّمش زياد نشده، به يكى از طرقى كه ذكر شد؛ و الّا شايد به ترساندن او، خصوصاً تخويف صاحب قوّه و قدرتى او را؛ كه نوعاً آتش غضب به واسطه ترس در باطن محتقن‌

[١] اصول كافي، ج ٢، ص ٢٣٠، كتاب ايمان و كفر، باب غضب، ح ٨.

[٢] همان مصدر و همان باب، ص ٢٣١، ح ١٢.

[٣] همان مصدر و همان باب، ص ٢٢٩، ح ٢.

[٤] كنز العُمَّال، ج ٧، ص ١٤١، ح ١٨٤٠٤.