شرح حديث« جنود عقل و جهل» - الخميني، السيد روح الله - الصفحة ٢٤٧ - فصل هفتم در ذكر جمله اى از احاديث شريفه در اين باب
السَّلامُ- قالَ:
«قالَ رَسُولُ اللّهِ- صَلَّى اللّهُ عَلَيْهِ وَ آلِهِ-: الْغَضَبُ يُفْسِدُ الإيْمانَ كَما يُفْسِدُ الصَّبِر الْعَسَلَ وَ كَما يُفْسِدُ الْخَلُّ الْعَسَلَ».
[١]
اين حديث شريف از چند طريق ديگر نيز منقول است. [٢]
و بايد دانست كه ما بيچارهها كه اكنون در غلاف طبيعت و حجاب ظلمانى حيات پست دنياوى گرفتاريم، و از غيب و ملكوت نفس و مضارّ و مفاسد و مصلحات و مهلكات آن محجوب و بىاطلاعيم، تشخيص نمىدهيم كه چطور نورانيّت ايمان به واسطه غضب زايل شود، و حقيقت ايمان انسان فاسد و ناچيز گردد، و مضادّت حقيقى ايمان و غضبِ بىموقع را به نور بصيرت ادراك نكنيم.
آنها كه اطبّاء نفوس و قلوبند و با علم محيط الهى و چشم بصيرت نافذ در بواطن ملك و ملكوت، امراض قلوب و ادويه آن و مصلحات و مفسدات آن را دريافتهاند، از جانب ذات مقدس الهى، مبعوث به كشف حقايق و اظهار بواطن و بيدار كردن ما خفتگانند.
آنها به ما خبر از باطن قلب خودمان دهند، و ملكوت نفوس خود ما را براى ما كشف كنند. آنها مىدانند كه همان طور كه سركه و صبر زود عسل را فاسد كند، و آن شيرينى لطيف را مبدّل به تلخى و ترشى غير مطبوع نمايد، آتش غضب و نائره آن، نور ايمان را منطفى كند و فاسد نمايد.
اكنون اگر براى غضب جز اين نبود كه سرمايه حيات ملكوتى انسانى را- كه
[١] از عليّ بن أبي طالب (عليهما السلام) نقل شده كه پيامبر خدا (صلّى اللَّه عليه و آله) فرمودند: «غضب ايمان را فاسد مىكند، آن چنان كه صَبِر (عُصاره درختى است كه تلخ مىباشد) عسل را، و آن چنان كه سِركه عسل را».
(مستدرك الوسائل، ج ١٢، ص ٧، باب ٥٣ از ابواب جهاد نفس، ح ٣؛ الجعفريّات، ص ١٦٣، باب غضب).
[٢] رجوع شود به: بحار الأنوار، ج ٧٣، ص ٢٦٦، ح ١٩، ٢١.