شريعت در آينه معرفت - جوادی آملی، عبدالله - الصفحة ٣٢٢ - نقد نسبيت

آگاهى به كيفيت نتيجه اى كه به دست آورده است , بى نياز از آن نيست

بنابراين نامهاى مختلفى كه با عناوينى نظير منطق جديد , منطق قديم و يا منطق صورى و مادى , و يا منطق صورت منطق عمل , بكار برده مى شود , هرگز گواه بر حوزه هاى مختلف علمى نمى باشد , و اگر امتيازى در موارد استعمال الفاظ مذكور وجود دارد مربوط به دانشهايى هم عرض با يكديگر نيست بلكه مربوط به بخشهاى مختلف يك دانش و يا مربوط به ديدگاههاى مختلفى است كه در يك دانش بر اساس تغذيه از مبادى فلسفى گوناگون حاصل مى گردد

به عنوان مثال ديدگاه فلسفى اى كه منكر معرفت عقلى و يقينى بوده و گزاره هاى علمى را در چهارچوب مسائل تجربى و حسى معتبر مى داند , موجب مى شود تا منطق زمينه بحث درباره بخشهايى را كه ناظر به طريق تحصيل گزاره هاى يقينى مى باشد از دست داده و در بخشهاى مربوط به شناختهاى ظنى و تجربى كه در حوزه امور عملى است بسط و توسعه يابد , و ديدگاه فلسفى اى كه در مسائل شناخت شناسى , شناخت يقينى را باور داشته بلكه هستى آن را به صورت كمالى برتر اثبات مى كند , ميدان بحث منطقى را پيرامون علوم يقينى فراهم آورده و گفتگو در مورد مواد برهان را به عنوان فريضه منطق و بخش هاى ديگر را بمنزله نافله مى شمارد , چنانكه برهان شفا ابن سينا[ ره] فصل دوم از مقاله يكم فن پنجم منطق و منطق حكمه الاشراق سهروردى گواه بر آنند

بى توجهى به حقيقت مزبور موجب شده تا برخى مسائل عقلى