ریحانة الادب فی تراجم المعروفین بالکنیه او اللقب - مدرس تبریزی، محمدعلی - الصفحة ٣٤٣ - فضولى
فصيحى
على بن ابى زيد محمد بن على استرآبادى، معروف بابن ابى زيد، اديبى است فاضل نحوى شيعى امامى، مكنّى به ابو الحسن، ملقّب به فصيحى كه از مشاهير ادبا و نحويّين و شاگرد شيخ عبد القادر جرجانى و استاد حيص بيص سالف الترجمة و ملك النحاة حسن بن صافى آتى الترجمة بود. پس از مدتى ببغداد رفت و بعد از خطيب تبريزى يحيى سالف الترجمة بمدرّسى مدرسه نظاميه بغداد منتصب شد و عاقبت بجهت تشيّع (كه خودش نيز انكار نداشته و ميگفته است كه من از سرتاپا شيعه هستم) از مقام مدرّسى معزول گرديد و بجاى او ابن الجواليقى موهوب بن احمد آتى الترجمة تعيين شد پس وى عزلت گزيده و از مردم كناره كشيده و تلامذه او باز در خانهاش حاضر درس ميشدند. فصيحى اشعارى در ردّ ابن سكره نحوى لغوى بغدادى كه در حرمت متعه انشا كرده بوده گفته كه در روضات الجنّات و همچنين در تفسير آيه شريفه: فَمَا اسْتَمْتَعْتُمْ بِهِ مِنْهُنَّ فَآتُوهُنَّ أُجُورَهُنَ از تفسير روض الجنان ابو الفتوح رازى منقول است. فصيحى روز چهارشنبه سيزدهم ذيحجه سال پانصد و شانزدهم هجرت در بغداد وفات يافت و از آنرو كه كتاب فصيح نام ثعلب نحوى را بسيار مطالعه كرده و تدريس مينموده بهمين عنوان فصيحى ملقّب و مشتهر گرديده است.
(ص ١١٦ لس و ٤٨٥ ت و ٢١٣ هب و ٣٧٤ ج ١ كا و ٣٤١٢ ج ٥ س و ٦٦ ج ١٥ جم و غيره)
فضل
نعمتى- بعنوان حروفى نگارش يافته است.
فضلاء خمسه
گاهى در اصطلاح فقها، زراره، بكير، فضيل، بريد، محمد بن مسلم را گويند كه بعضى از ايشان در اين كتاب مذكور و بعضى ديگر موكول بكتب رجاليّه است.
فضولى
محمد بن سليمان- حلّى الولادة، بغدادىّ المنشاء و الاقامة، فضولىّ الشهرة، شاعرى است حقائقترجمان و آتشينبيان از اكابر شعراى قرن دهم هجرى كه اشعار مؤثّر و سوزناك بسيارى بيشتر با زبان تركى بسيار فصيح و مليح انشا كرده و گاهى بزبان عربى و فارسى نيز شعر ميگفته است. هنگاميكه