کاوش ها و چالش ها
(١)
رابطه متقابل مردم و حكومت
٩ ص
(٢)
تضايف حق و تكليف
٩ ص
(٣)
انواع تضايف بين مفاهيم
١٠ ص
(٤)
دو نوع رابطه بين حق و تكليف
١٢ ص
(٥)
حق و تكليف نسبت به خدا
١٤ ص
(٦)
فلسفه وجودى حكومت
١٩ ص
(٧)
حق و تكليف حكومت در رابطه با تأمين امنيت و نظاير آن
٢٢ ص
(٨)
فلسفه  اى ديگر، وظايفى ديگر
٢٥ ص
(٩)
تأثير اختلاف مبانى در تعيين حقوق و تكاليف متقابل مردم و حكومت
٢٨ ص
(١٠)
تأمين مصالح معنوى، اصلى  ترين وظيفه حكومت
٢٩ ص
(١١)
پرسش و پاسخ
٣٢ ص
(١٢)
رابطه متقابل مردم و حكومت
٣٩ ص
(١٣)
مرورى بر مباحث پيشين
٣٩ ص
(١٤)
رابطه « حق» و « عدل»
٤٠ ص
(١٥)
ملاك تعيين حق ديدگاه حقوق طبيعى و حقوق پوزيتيويستى
٤٢ ص
(١٦)
ديدگاه اسلام در مورد ملاك تعيين حق
٤٨ ص
(١٧)
اختلاف اساسى اسلام و غرب در ملاك تعيين حقوق
٥٢ ص
(١٨)
ملاحظات شريعت در بيان رابطه افعال با مصالح و مفاسد
٥٥ ص
(١٩)
مصلحت تسهيل
٥٦ ص
(٢٠)
خداوند، يگانه آمر و ناهى اصيل
٥٨ ص
(٢١)
پرسش و پاسخ
٥٩ ص
(٢٢)
رابطه متقابل مردم و حكومت
٦٣ ص
(٢٣)
رويكردهاى مختلف در بحث رابطه متقابل مردم و حكومت
٦٣ ص
(٢٤)
مطالعه توصيفى رابطه متقابل مردم و حكومت در اسلام
٦٧ ص
(٢٥)
مطالعه توصيفى رابطه متقابل مردم و حكومت در نظام دموكراسى
٧٣ ص
(٢٦)
مزدورى سرمايه  داران، نقش حقيقى دولت  ها در دموكراسى غربى
٧٧ ص
(٢٧)
پرسش و پاسخ
٧٩ ص
(٢٨)
رابطه متقابل مردم و حكومت
٨٣ ص
(٢٩)
مرورى بر بحث جلسه قبل
٨٣ ص
(٣٠)
مقايسه رابطه متقابل مردم و حكومت در اسلام و غرب؛ رويكرد توصيفى
٨٥ ص
(٣١)
الف) حكومت، مردم؛ و رابطه آن دو در انديشه غربى
٨٦ ص
(٣٢)
اشكال اول بر اين نظريه
٨٩ ص
(٣٣)
اشكال سوم
٩١ ص
(٣٤)
اشكال دوم
٩٠ ص
(٣٥)
اشكال چهارم
٩٢ ص
(٣٦)
جمع  بندى اشكالات اين نظريه
٩٣ ص
(٣٧)
حكومت، مردم، و رابطه آن دو در تفكر اسلامى
٩٤ ص
(٣٨)
پرسش و پاسخ
١٠٠ ص
(٣٩)
رابطه متقابل مردم و حكومت
١١١ ص
(٤٠)
رابطه مردم و حكومت فرمانبرى و فرمانروايى، يا ؟
١١١ ص
(٤١)
جايگاه مردم و حاكم در انديشه سياسى اسلام
١١٥ ص
(٤٢)
انديشه سياسى اسلام مردم و حاكم، مسؤول در برابر خداوند
١١٨ ص
(٤٣)
خلاصه بحث
١٢١ ص
(٤٤)
رابطه متقابل مردم و حكومت
١٣٣ ص
(٤٥)
مرورى بر بحث جلسه پيشين
١٣٣ ص
(٤٦)
نگاه اسلام به مردم و حكومت
١٣٤ ص
(٤٧)
تأمين مصالح معنوى، وظيفه حكومت و حق مردم در حكومت اسلامى
١٣٧ ص
(٤٨)
پرسش و پاسخ
١٤١ ص
(٤٩)
ايمان، گوهر دعوت انبيا
١٥٥ ص
(٥٠)
مقدمه
١٥٥ ص
(٥١)
ايمان، محور اصلى دعوت انبيا
١٥٦ ص
(٥٢)
روش صحيح تحقيق در اين مسأله
١٥٨ ص
(٥٣)
محور دعوت انبيا از نگاه قرآن
١٦٠ ص
(٥٤)
كفر، سرمنشأ اصلى انحطاط
١٦٤ ص
(٥٥)
چند پرسش اساسى در بحث ايمان
١٦٩ ص
(٥٦)
پرسش و پاسخ
١٧٠ ص
(٥٧)
ايمان، گوهر دعوت انبيا
١٧٣ ص
(٥٨)
حقيقت ايمان
١٧٣ ص
(٥٩)
تصديق، حقيقت ايمان؟
١٧٤ ص
(٦٠)
تلازم ايمان با شك و جهل؟!
١٧٧ ص
(٦١)
قرآن و « تقابل علم و ايمان»
١٨٠ ص
(٦٢)
رابطه ايمان با « علم» و « اختيار»
١٨٥ ص
(٦٣)
نظريه صحيح در باب حقيقت ايمان
١٨٢ ص
(٦٤)
مقدمه ايمان يقين منطقى يا يقين عرفى؟
١٨٨ ص
(٦٥)
دو عامل ازدياد و تقويت ايمان
١٩٠ ص
(٦٦)
چكيده بحث
١٩١ ص
(٦٧)
ايمان، گوهر دعوت انبيا
١٩٣ ص
(٦٨)
متعلَّق ايمان در آيات قرآن
١٩٥ ص
(٦٩)
رابطه « ايمان به ملايكه» و بحث « تجربه نبوى»
١٩٨ ص
(٧٠)
ايمان به همه انبيا، لازمه ايمان حقيقى
٢٠٥ ص
(٧١)
ديدگاه  هاى ديگر در مورد متعلَّق ايمان
٢٠٧ ص
(٧٢)
رابطه پذيرش تاريخى انبيا و ايمان
٢٠٩ ص
(٧٣)
ايمان، گوهر دعوت انبيا
٢١٣ ص
(٧٤)
مرورى بر مباحث پيشين
٢١٣ ص
(٧٥)
« تجربه نبوى» و « تفسير هرمنوتيكى» شبهاتى براى تضعيف ايمان
٢١٤ ص
(٧٦)
پاسخى اجمالى از اين دو شبهه
٢١٦ ص
(٧٧)
شبهه  اى ديگر
٢١٧ ص
(٧٨)
تعارض وحى با علم و عقل
٢١٨ ص
(٧٩)
قرآن و افلاك نه  گانه بطلميوسى
٢٢١ ص
(٨٠)
قرآن و نظريه « تكامل انواع»
٢٢٦ ص
(٨١)
مشكل مجاز و استعاره در قرآن
٢٢٨ ص
(٨٢)
پاسخ اين شبهه
٢٣٢ ص
(٨٣)
چكيده بحث شبهات ناظر بر استناد به ظواهر قرآن
٢٣٥ ص
(٨٤)
پرسش و پاسخ
٢٣٦ ص
 
٣ ص
٤ ص
٥ ص
٦ ص
٧ ص
٨ ص
٩ ص
١٠ ص
١١ ص
١٢ ص
١٣ ص
١٤ ص
١٥ ص
١٦ ص
١٧ ص
١٨ ص
١٩ ص
٢٠ ص
٢١ ص
٢٢ ص
٢٣ ص
٢٤ ص
٢٥ ص
٢٦ ص
٢٧ ص
٢٨ ص
٢٩ ص
٣٠ ص
٣١ ص
٣٢ ص
٣٣ ص
٣٤ ص
٣٥ ص
٣٦ ص
٣٧ ص
٣٨ ص
٣٩ ص
٤٠ ص
٤١ ص
٤٢ ص
٤٣ ص
٤٤ ص
٤٥ ص
٤٦ ص
٤٧ ص
٤٨ ص
٤٩ ص
٥٠ ص
٥١ ص
٥٢ ص
٥٣ ص
٥٤ ص
٥٥ ص
٥٦ ص
٥٧ ص
٥٨ ص
٥٩ ص
٦٠ ص
٦١ ص
٦٢ ص
٦٣ ص
٦٤ ص
٦٥ ص
٦٦ ص
٦٧ ص
٦٨ ص
٦٩ ص
٧٠ ص
٧١ ص
٧٢ ص
٧٣ ص
٧٤ ص
٧٥ ص
٧٦ ص
٧٧ ص
٧٨ ص
٧٩ ص
٨٠ ص
٨١ ص
٨٢ ص
٨٣ ص
٨٤ ص
٨٥ ص
٨٦ ص
٨٧ ص
٨٨ ص
٨٩ ص
٩٠ ص
٩١ ص
٩٢ ص
٩٣ ص
٩٤ ص
٩٥ ص
٩٦ ص
٩٧ ص
٩٨ ص
٩٩ ص
١٠٠ ص
١٠١ ص
١٠٢ ص
١٠٣ ص
١٠٤ ص
١٠٥ ص
١٠٦ ص
١٠٧ ص
١٠٨ ص
١٠٩ ص
١١٠ ص
١١١ ص
١١٢ ص
١١٣ ص
١١٤ ص
١١٥ ص
١١٦ ص
١١٧ ص
١١٨ ص
١١٩ ص
١٢٠ ص
١٢١ ص
١٢٢ ص
١٢٣ ص
١٢٤ ص
١٢٥ ص
١٢٦ ص
١٢٧ ص
١٢٨ ص
١٢٩ ص
١٣٠ ص
١٣١ ص
١٣٢ ص
١٣٣ ص
١٣٤ ص
١٣٥ ص
١٣٦ ص
١٣٧ ص
١٣٨ ص
١٣٩ ص
١٤٠ ص
١٤١ ص
١٤٢ ص
١٤٣ ص
١٤٤ ص
١٤٥ ص
١٤٦ ص
١٤٧ ص
١٤٨ ص
١٤٩ ص
١٥٠ ص
١٥١ ص
١٥٢ ص
١٥٣ ص
١٥٤ ص
١٥٥ ص
١٥٦ ص
١٥٧ ص
١٥٨ ص
١٥٩ ص
١٦٠ ص
١٦١ ص
١٦٢ ص
١٦٣ ص
١٦٤ ص
١٦٥ ص
١٦٦ ص
١٦٧ ص
١٦٨ ص
١٦٩ ص
١٧٠ ص
١٧١ ص
١٧٢ ص
١٧٣ ص
١٧٤ ص
١٧٥ ص
١٧٦ ص
١٧٧ ص
١٧٨ ص
١٧٩ ص
١٨٠ ص
١٨١ ص
١٨٢ ص
١٨٣ ص
١٨٤ ص
١٨٥ ص
١٨٦ ص
١٨٧ ص
١٨٨ ص
١٨٩ ص
١٩٠ ص
١٩١ ص
١٩٢ ص
١٩٣ ص
١٩٤ ص
١٩٥ ص
١٩٦ ص
١٩٧ ص
١٩٨ ص
١٩٩ ص
٢٠٠ ص
٢٠١ ص
٢٠٢ ص
٢٠٣ ص
٢٠٤ ص
٢٠٥ ص
٢٠٦ ص
٢٠٧ ص
٢٠٨ ص
٢٠٩ ص
٢١٠ ص
٢١١ ص
٢١٢ ص
٢١٣ ص
٢١٤ ص
٢١٥ ص
٢١٦ ص
٢١٧ ص
٢١٨ ص
٢١٩ ص
٢٢٠ ص
٢٢١ ص
٢٢٢ ص
٢٢٣ ص
٢٢٤ ص
٢٢٥ ص
٢٢٦ ص
٢٢٧ ص
٢٢٨ ص
٢٢٩ ص
٢٣٠ ص
٢٣١ ص
٢٣٢ ص
٢٣٣ ص
٢٣٤ ص
٢٣٥ ص
٢٣٦ ص
٢٣٧ ص
٢٣٨ ص
٢٣٩ ص
٢٤٠ ص

کاوش ها و چالش ها - مصباح یزدی، محمد تقی - الصفحة ٢٢٣ - قرآن و افلاك نه  گانه بطلميوسى

خورشيد را سزد كه به ماه رسد، و نه شب به روز پيشى جويد، و هر كدام در سپهرى شناورند. اگر دريايى را فرض كنيم كه به شكل كره باشد خورشيد و ماه را مى‌فرمايد به منزله ماهى اى هستند كه در آن شناورند. حداكثر اين است كه حركتى منظم است، ولى به هر حال مى‌فرمايد: «شناورند» و شناور بودن با حركت مى‌سازد. بنابراين، سخن قرآن درباره ستارگان با فرضيه هيأت بطلميوسى سازگار نيست و از اين نظر حركتى بر ضد آن فرضيه است و نه پذيرفتن آن. اگر العياذ بالله اين گونه بود كه پيامبر تحت تأثير فرضيات علمى زمان خودش واقع شده بود و آن دريافت حضورى خودش (وحى) را بر اساس آن تفسير كرده بود، بايد اولا بگويد افلاك نه گانه و ثانياً بگويد: هر ستاره اى در فلك خودش ميخ كوب شده است.

هم چنين آيات ديگرى در توصيف آسمان ها وجود دارد كه در آنها تعابيرى به كار رفته و مطالبى گفته شده كه با هيات بطلميوسى ناسازگار است. بطلميوسيان مى‌گفتند، از اين نُه فلك، هفت فلك مربوط به سيارات است و يكى هم فلك «ثوابت و ستارگان» است كه در فلك هشتم هستند و فلك نهم نيز «فلك اطلس» است. سيارات هم منظورشان همين سياره هاى منظومه شمسى بود كه تا آن زمان هنوز بيش از هفت سياره كشف نشده بود. مى‌گفتند هر يك از اين سيارات در يك فلك است كه مجموعاً هفت فلك مى‌شود .تمامى ثوابت و ستارگان نيز در فلك هشتم كه بالاى فلك هفتم است قرار دارند و فلك آخر نيز فلك اطلس است. اين تصويرى بود كه هيأت بطلميوسى از افلاك نه گانه ارايه مى‌داد.

اما قرآن هم چنان كه گفتيم اولا هيچ كجا در اين باره عدد «نُه» را به كار نبرده و «هفت» فرموده است، و ثانياً تازه «هفت فلك» هم نفرموده بلكه تعبير به «هفت آسمان» كرده است. در مورد آسمان ها هم كه صحبت كرده، در يك جا