کاوش ها و چالش ها - مصباح یزدی، محمد تقی - الصفحة ٦١ - پرسش و پاسخ

مصلحت يك امر واقعى است كه از طرق مختلف قابل تأمين است. يك راه اين است كه مثلاً همه رانندگان از سمت چپ حركت كنند؛ مانند آنچه كه در انگلستان و ژاپن مقرّر است. راه ديگر اين است كه همه رانندگان از راست حركت كنند؛ مانند آنچه در اكثر كشورها از جمله كشور ما متداول است. حركت از سمت چپ يا راست، خودش مصلحت يا مفسده اى ندارد و بستگى به قرارداد آن جامعه دارد؛ زيرا فرقى نمى‌كند كه همه از سمت راست حركت كنند يا از سمت چپ، در هر صورت، از تصادف جلوگيرى مى‌شود. اما اگر يكى از سمت چپ و ديگرى از سمت راست حركت كند، تصادف و اصطكاك رخ داده، رفت و آمد مختل خواهد شد.

خلاصه اين كه مواردى وجود دارد كه تحقق مصالح و مفاسد از راه هاى مختلف ميسر است و لكن نظم اجتماعى اقتضا مى‌كند كه يكى از آنها تعيين گردد تا همه آن را رعايت كنند. در آن صورت حاكِم مشروع است كه تعيين كننده آن راه است و اطاعت از او نيز واجب است.