پند جاويد - مصباح یزدی، محمد تقی - الصفحة ٣٠١ - مرز انسانيت و حيوانيت
حركت كند باز هم برتر از حيوان نيست. اگر آدميزاده بهگونهاى باشد كه بعد از ابتلا به درد و بلا، دست از گناه و خلاف بكشد از حيوان برتر نيست؛ چه، حيوان باركش هم اگر روزى در جايى پاهايش در گل فرو رود ديگر از آن منطقه عبور نخواهد كرد و براى مرتبه دوم به سراغ آن مكان نمىرود. انسان كسى است كه رفتار خود را بر اساس محبت و انس با خدا شكل دهد نه بر پايه تجربههاى تلخ و گرفتارىهايى كه دامنگير او شده است.
امير مؤمنان(عليه السلام) نيز در اين قسمت وصيّتشان به فرزند خود امام حسن(عليه السلام) مىفرمايند: اگر مىخواهيد پاى از مرز حيوانيت فراتر بگذاريد و به جايگاه انسانهاى متعالى نزديك شويد، بايد سعى كنيد تا بر هواى نفس و خواستههاى حيوانى خويش غالب شويد و از طريق موعظه و پند ناصحان و انس با حضرت دوست و اولياى خداوند و محبت به ائمه هدى(عليهم السلام) كه از شئون محبت به خداست[١] به كوى سعادت و هدايت قدم بگذاريد. مبادا همانند حيوانات باشيد كه فقط با تازيانه ره مىيابند؛ كه انسان عاقل به كمك نيروى عقل و تربيتپذيرى به سرمنزل مقصود مىرسد.
[١] اين مطلب در آيات و روايات بسيارى بيان شده است؛ از جمله در زيارت جامعه كبيره مىخوانيم: مَنْ اَحَبَّكُمْ فَقَدْ اَحَبَّ اللَّه؛ هركس شما را دوست بدارد، همانا خدا را دوست داشته است.