وقتى در روايات زيادى مدارا كردن و با ملايمت رفتار نمودن مورد تحسين و تمجيد واقع مى‌شود، اين توهم پيش مى‌آيد كه اين سخن هيچ استثنا ندارد و هميشه و در تمام حالات انسان بايد خيلى با ملايمت رفتار كند و ذره‌اى خشونت به خرج ندهد. يا وقتى از حلم و بردبارى به خوبى ياد مى‌شود و در آيات و روايات زيادى مورد ترغيب قرار مى‌گيرد، تصور مى‌كنند كه اصلا غضب كردن كار غلطى است و هرگز نبايد كسى غضب كند. در صورتى كه اين قواعد موارد استثنا دارد. درست است كه موارد استثنا خيلى محدود است، ولى بايد توجه داشت كه چنين موارد خلاف قاعده‌اى، هر چند اندك، وجود دارد. به عنوان نمونه در سيره عملى اميرالمؤمنين(عليه السلام) و يا در نامه‌هايى كه به ولات و مسؤولان حكومت نوشته‌اند مشاهده مى‌كنيم كه تعبيرات خيلى تند و خشن در حق متخلفان به كار گرفته‌اند و مسؤول متخلّف را سخت و تند مورد عتاب قرار داده‌اند. در اين جا حلم على(عليه السلام) كجار رفته است؟ چرا خيلى با نرمى و آرامى با آنها صحبت نكرده، نفرموده‌اند: فرزندانم، پسرانم، عزيزانم! اين كار را نكنيد. عزيزانم! خواهش مى‌كنم بيت المال، حقوق مردم و ضعفا را رعايت كنيد و...؟! بايد توجه داشت كه در موارد متفاوت، كيفيت رفتار فرق مى‌كند. در حالى كه بايد در معاشرت با ديگران با نرمى و ملايمت برخورد شود، ولى نسبت به افراد متخلف برخورد خشن و حاد لازم و شايسته است. وقتى با كسى به نرمى برخورد مى‌شود در واقع به او فرصت داده مى‌شود تا فكر كند و به آنچه مقتضاى عقل است عمل نمايد و به اشتباه خود پى ببرد و در مقام دفاع از كارهاى خود با برهان عقلى دفاع كند و طبعاً وقتى به كسى با تندى و خشونت و برخورد خشن بگويند: تو بد كردى، نفهميدى و...، علاوه بر اين كه خلاف ادب و اخلاق رفتار نموده‌اند فرصت يك فكر صحيح و عملكرد مطلوب را از وى سلب كرده‌اند. براى اين كه چنين وضعى پيش نيايد بايد با نرمى صحبت نمود تا تعاملى عاقلانه بين افراد در اجتماع برقرار گردد. اين‌گونه رفتارنمودن در همه جا درست نيست. وقتى پاى مصالح جامعه در ميان است و يا كسى نسبت به جامعه اسلامى و بيت‌المال خيانت مى‌كند و اموال مسلمين را حيف و ميل مى‌نمايد و... ديگر نبايد با نرمى و آرامى با او صحبت كرد. در چنين موقعيت‌هايى اگر نرمى نشان دهيم، او تجرّى مى‌نمايد و به كارش ادامه مى‌دهد. اگر با كسى كه ميلياردها ريال از بيت المال اختلاس

‌