پند جاويد - مصباح یزدی، محمد تقی - الصفحة ٢٢ - زهد، آيين زندگى
آسايش است، بلكه بايد بدانيد كه اقامتگاه، جاى ديگرى است و بايستى براى زندگى آسوده و آرام خود در مقصد و اقامتگاه خود انديشه كنيد. مبادا بپنداريد كه هميشه اين خانه، آباد و اين ساختمان، محكم و پابرجا مىماند و شما در آن زندگى خواهيد كرد، بلكه بايد توجّه داشته باشيد كه اساس اين دنيا بر ويرانى استوار شده است و اين سراى، ويران خواهد شد: اَبَى اللّهُ اِلاّ خَرابَ الدُّنيا وَ عِمارةَ الاخِرَة؛ تقدير حتمى الهى بر ويرانى اين زندگى رقم خورده است و هيچ حكم و چارهاى غير از اين وجود ندارد كه اين دنيا خراب و آخرت آباد خواهد شد، و اين سراى آخرت است كه جاى زندگى و حيات واقعى است؛ ... وَ إِنَّ الدَّارَ الاَْخِرَةَ لَهِىَ الْحَيَوَانُ...[١]. حيات فقط آنجاست و اينجا گذرگاهِ نيل به حيات جاودان اخروى است. اين دنيا نه تنها جاى زندگى دائم و مكان ماندن نيست، بلكه اين دنيا اساساً خانه و محل قرار و سراى آرميدن و آسايش نيست. اين دنيا، معبر و گذرگاه و يا جاده است. از اين روى ذاتاً ناپايدار و در حال گذر و پشت نمودن است و امكان ندارد بتوان يك لحظه در آن توقف نمود. حال كه زندگى دنيا واقعيتى جز گذر ندارد، آيا ارزش دل بستن دارد؟
با اين بيان تمثيلى، به طور كامل تبيين شد كه زندگى دنيا در چه موقعيتى نسبت به كل زندگى و حيات قرار گرفته است و به خوبى آشكار شد كه زندگى دنيا نسبت به زندگانى آخرت، همانا يك معبر كوتاه مدت است كه ما را به يك زندگى پايانناپذير، ابدى و جاودان مىرساند.
زهد، آيين زندگى
اينك كه به جايگاه دنيا در عالم هستى پى برديم و درك نموديم كه در كجا هستيم و به كجا مىرويم و...، كيفيت، مقياس و معيار كاركردن براى دنيا و آخرت به دست مىآيد. حال، نيك مىدانيم كه چگونه و به چه كيفيتى بايد براى آخرت و دنيا تلاش نماييم؛ حضرت على(عليه السلام) در اين خصوص مىفرمايند: يا بُنَّى فَاِنْ تَزْهَدْ فيما زَهَّدَكَ اللّه فيهِ مِنَ الدّنيا وَ تَعْزِفْ نَفْسَكَ عَنْها فَهِىَ اَهْلُ ذلِك؛ اى پسرم! اگر آنگونه كه خدا خواسته است، از دنيا اعراض نموده، زهد ورزيدى، دنيا شايسته اينگونه رفتار است.
[١] عنكبوت (٢٩)، ٦٤.