تفسير هدايت - المدرسي، السيد محمد تقي - الصفحة ٢٧٧ - شرح آيات
دارد آب را ايثار كرد تا همه تا آخرين نفر تشنه كام به شهادت نايل شدند. ابو حمزه روايت كرد و گفت: مردى نزد پيامبر (صلّى اللَّه عليه و آله) آمد و از گرسنگى بدو شكايت كرد، پيامبر (صلّى اللَّه عليه و آله) به خانههاى همسران خود پيام فرستاد، گفتند: اينك جز آب چيزى نداريم، پس پيامبر (صلّى اللَّه عليه و آله) گفت: «چه كسى امشب اين مرد را مهمان مىكند؟» على بن ابى طالب (عليه السّلام) گفت
«اى پيامبر خدا! امشب من در خدمت اويم» و نزد فاطمه (عليهما السّلام) آمد و به آن بانو گفت: «اى دختر پيامبر خدا، در خانه چه دارى؟ گفت: «جز خوراك امشب چيزى نداريم امّا ميهمان خود را ترجيح مىدهيم.» پس على (عليه السّلام) گفت: «اى دخت محمّد! كودكان را بخوابان و چراغ را خاموش كن.» [٥٠] در حديثى ديگر آمده است كه مردى نزد پيامبر (صلّى اللَّه عليه و آله) آمد و گفت: مرا طعامى بده كه گرسنهام، پيامبر به خانواده خود پيام فرستاد، ولى چيزى نداشتند، آن گاه گفت: «چه كسى او را امشب مهمان مىكند؟» پس مردى از انصار او را مهمان گرفت و به منزل خود آورد، و در خانه او جز غذاى كودكانش چيزى نبود، پس همان غذا را براى او آوردند و چراغ را خاموش كردند، و زن نزد كودكان رفت و آنها را سرگرم داشت تا خوابيدند، و آن زن و شوهر زبانهاى خود را براى مهمان پيامبر (صلّى اللَّه عليه و آله) مىمزيدند (و صدايى مىكرد) و مهمان مىپنداشت كه همراه او غذا مىخورند تا آن كه مهمان سير شد و آن دو با شكم گرسنه خوابيدند، چون آن شب را به صبح رساندند، در آغاز روز نزد پيامبر خدا (صلّى اللَّه عليه و آله) رفتند،/ ٢٤٩ حضرتش بدان دو نگريست و اين آيه را تلاوت كرد. [٥١] مؤمنان و بويژه مجاهدان آنان را مىسزد كه چنين باشند تا بدين خلق والا در رفتار خود با يكديگر برسند، و هرگز بدين پايه نمىرسند مگر آن كه از دشوارترين گردنه پرورشى و عملى و تمدّنى بگذرند كه افراد و اجتماعات و ملتها را از
[٥٠] - نور الثقلين، ج ٥، ص ٢٨٦.
[٥١] - مجمع البيان، ج ٥، ص ٢٦٠.