تفسير هدايت - المدرسي، السيد محمد تقي - الصفحة ٣٣٤ - شرح آيات

بديشان شود، و اين مطلب را با بيان/ ٣٠٢ احاطه علم و آگاهى خود بر آن دوستى نهانى عنوان مى‌كند

«تُسِرُّونَ إِلَيْهِمْ بِالْمَوَدَّةِ وَ أَنَا أَعْلَمُ بِما أَخْفَيْتُمْ وَ ما أَعْلَنْتُمْ‌- در نهان با آنان دوستى مى‌ورزيد، و من به هر چه پنهان مى‌داريد يا آشكار مى‌سازيد آگاهترم.» بيهوده است كه پاره‌اى از مردم مى‌پندارند دوستى با دشمنان متضمن مصلحتى حقيقى در دنيا يا در آخرت است، هرگز چنين نيست ...

«وَ مَنْ يَفْعَلْهُ مِنْكُمْ فَقَدْ ضَلَّ سَواءَ السَّبِيلِ‌- و هر كه چنين كند، از راه راست منحرف شده است.» يعنى از جادّه و راهى درست كه انسان را به هدفها و مصالحش مى‌رساند، زيرا نيل بدين هدفها فقط در پيروى از كتاب خدا و دوستدارى دوستان و اولياء اوست نه در دوستى ورزيدن نسبت به دشمنان او.

[٢- ٤] قرآن روشن مى‌كند كه چگونه كسى كه با دشمنان دوستى و مودّت ورزد از راه درست منحرف مى‌شود

نخست: از آن رو كه دوستى ورزيدن با آنان هيچ تغييرى در دشمنى اصولى و ريشه‌دار آنان نسبت به مؤمنان و دينشان نمى‌دهد، پس چه بسا كه به دوستى با مؤمنان تظاهر كنند امّا هم چنان دشمنى با آنان را در دل مى‌پرورند و هدفشان چيره شدن بر حق و اهل آن است و اگر بر مؤمنان چيره شوند انواع عذاب را به ايشان مى‌چشانند.

«إِنْ يَثْقَفُوكُمْ يَكُونُوا لَكُمْ أَعْداءً- اگر بر شما دست يابند، با شما دشمنى مى‌كنند.» اين آيه به ما وحى مى‌كند كه كافران براستى براى چيره شدن و پيروز گشتن بر مؤمنان مى‌كوشند، و تنها تا وقتى كه مؤمنان از لحاظ قدرت با آنها برابر يا از آنها نيرومندترند، دوستى مؤمنان را مى‌پذيرند، امّا اگر اين موازين به سود آنان معكوس شود از هيچ كوششى براى كين‌توزى و دشمنى با آنان خوددارى نمى‌كنند.