تفسير هدايت - المدرسي، السيد محمد تقي - الصفحة ٢٤٧ - شرح آيات
عليه اين دو گماشتند، و تمام پيمانها را بر سينه ديوار كوفتند و شكستند. نژادپرستى و نگرش خود خدا بينى يهوديان تا بدين درجه سقوط كشيد، ايشان به خود حق مىدهند كه با خدا و اولياء او بجنگند و عهد بشكنند و هر چه اميالشان خواست بكنند، زيرا خود را پسران خدا و ملّت برگزيده او مىشمارند و خود را برتر از حق و دين مىبينند، و حقّ تصرّف مطلق در هر چيز را دارند. و اين صفت هر كسى است كه به خود بزرگبينى گرفتار است. آيا يهوديان ادّعا نمىكنند كه قوم برگزيدهاند و تمام مردم براى خدمتگزارى آنان آفريده شدهاند؟! وانگهى آيا آنها نيستند كه گفتند: «لَيْسَ عَلَيْنا فِي الْأُمِّيِّينَ سَبِيلٌ [٩]- راه اعتراض غير اهل تورات بر ما بسته است»؟ بلى. ولى آيا مىتوانند با قوانين و اراده خدا رويارويى كنند؟
هرگز ...
«وَ مَنْ يُشَاقِّ اللَّهَ فَإِنَّ اللَّهَ شَدِيدُ الْعِقابِ- و هر كه با خدا بستيزد بداند كه خدا به سختى كيفر مىدهد،» و نگفته است «العذاب»، زيرا كلمه «عقاب- كيفر» شامل معنى عذاب و جزا با هم است و در اينجا مناسبتر بوده است. در اين آيه پرهيزى است براى هر كه با حق و مظاهر آن دشمنى مىورزد، قطع نظر از صفت و پيوستگى و مذهب او، و اين عبارت از همان روز كه نازل شد هم چنان پرهيزى است براى هر كس كه نفسش او را به جنگ با خدا وا مىدارد، و خداى تعالى گفته است: «ذلِكَ بِأَنَّهُمْ شَاقُّوا اللَّهَ وَ رَسُولَهُ- و اين به كيفر آن بود كه با خدا و پيامبرش ستيزه كردند» و سپس گفت «وَ مَنْ يُشَاقِّ اللَّهَ- و هر كه با خدا بستيزد» و نامى از «رسول» نياورد، و اين ما را بدان رهنمون است كه پروردگار موضعگيرى منفى نسبت به رهبرى مكتبى را موضعگيرى عليه خود مىشمارد، و ديگر اينكه ما دشمنان خدا را از خلال موضعگيريهايشان نسبت به رهبرى مكتبى مىشناسيم.
/ ٢٢٣ [٥- ٦] خداوند اين حقيقت را پيش مىكشد كه تبعيد نتيجه ستيزه يهوديان
[٩] - آل عمران/ ٧٥.