روحيه سپاهى و تضعيف دشمن) از مهمترين عوامل پيروز است، و براى اين امر، كشورهاى در حال جنگ اموال و امكانات بسيار بكار مى‌اندازند و وسايل و كارشناسان مؤثّر بسيار را بدان اختصاص مى‌دهند، و براى نوآورى در اين زمينه تا آنجا كه مى‌توانند مى‌كوشند. سلاح بيم و هراس و سلب روحيه دشمن از برنده‌ترين و آشكارترين سلاحهايى بود كه خدا به وسيله آنها پيامبر اسلام را تأييد و پشتيبانى مى‌كرد، و مسلمانان در جنگهاى خود بدان اعتماد داشتند. در رويارويى پيامبر با بنى نضير خداوند هراس را به دلهاى يهوديان افكند تا سراسر دلشان را فرا گرفت، آن وقت معادله تغيير يافت و از كبرياء و غرور به شكست نفسانى تبديل شد، و پيغمبر خود را ملزم به استفاده و بكار بردن سلاح وحشت و هراس ديد كه امر به ترور كعب بن اشرف داد، و شايد ويران كردن بعضى از خانه‌هاى ايشان و بريدن درختهاى خرمايشان، از پاره‌اى جوانب خود، بخشى از طرح ترسانيدن آنها باشد.

/ ٢٢٠ هنگامى هراس بر دلها مستولى مى‌شود، دشمن قدرت طرح ريزى درست را از دست مى‌دهد، زيرا مهمترين چيزى كه انسان در انديشيدن منطقى و عاقلانه بدان نياز دارد همانا استقرار و اطمينان درونى است، و يهوديان اين را از دست دادند و از تعقّل واماندند و به اعمال انفعالى روى آوردند، از اين رو نادانسته طرحهايى بر ضد خود ريختند و كارهايى به زيان خود كردند تا آنجا كه به دست خود خانه‌هاى خويش را ويران كردند تا مسلمانان از آنها استفاده نكنند، و گفته‌اند از آن رو كه ويرانه‌ها حايل و مانعى در برابر پيشروى مسلمانان شود، چنان كردند، و نيز گفته‌اند براى آن كه عرصه و ميدانى براى مانور جنگى باز كنند به تخريب خانه‌هاى خود پرداختند. و از ديده آنها پنهان ماند و متوجّه نشدند كه با اين اقدام شكست خود را به مسلمانان نشان دادند و روحيه دشمن خود را تقويت كردند و مسلمانان پس از آن كه گمان مى‌كردند يهوديان بيرون نخواهند رفت، به شكست و خروج آنها يقين يافتند، و به واقع آنها در تحقق مهمترين هدفهاى مؤمنان از اين رويارويى با ايشان كه همان درهم شكستن كيان و موجوديّت يهود بود، به مؤمنان كمك كردند.