ترجمۀ صلاة الجمعة - حسینی طهرانی، سید محمد محسن - الصفحة ١٣٤ - رواِیت حفص بن غِیاث
الجُمُعةُ واجبة ٌعلى کلِّ مؤمنٍ إلّا على الصَّبِیِّ و المرِیضِ و المجنونِ و الشِّیخِ الکبِیرِ و الأعمى و المسافرِ و المرأةِ و العبدِ المملوکِ و مَن کان على رأسِ فرسخَِین.[١]
رواِیت نبوِی
٧. همچنِین در رواِیت نبوِی مِیفرماِید:
الجُمُعةُ حقٌّ واجبٌ علِی کلِّ مسلمٍ إلّا أربعةً.[٢]
رواِیت حفص بن غِیاث
٨ . همچنِین رواِیت حفص بن غِیاث از برخِی از حضرات ائمّۀ معصومِین علِیهمالسّلام است که فرمودهاند:
انّ اللهَ عزّ و جلّ فرَض [الجُمُعةُ] على جمِیعِ المؤمنِین و المؤمناتِ و رَخَّص العبدَ و المرأةَ و المسافرَ أن لا ِیَأتوها.[٣]
اِین رواِیات به اضافۀ تمام آن رواِیاتِی که در ابتداِی مبحث ذکر شد و اخبارِی که بعداً هنگام بِیان استدلال قائلِین به وجوب تخِیِیرِی به آن اشاره خواهد شد آنقدر زِیادند که به حدّ استفاضه[٤] رسِیده؛ بلکه بعِید نِیست که تواتر معنوِیِ[٥] اِین رواِیات بر
[١]. من لاِیحضره الفقِیه، ج ١، ص ٤٣١؛ وسائل الشِّیعة، ج ٧، ص٢٩٧. ترجمه:
«نماز جمعه بر هر مؤمنِی واجب است مگر بر کودک و بِیمار و دِیوانه و پِیرمرد و نابِینا و مسافر و زن و کسِی که دو فرسخ با محلّ برگزارِی آن فاصله دارد.»
[٢]. وسائل الشِّیعة، ج ٧، ص ٣٠١. ترجمه:
«نماز جمعه حقِّی واجب بر هر مسلمان است مگر بر چهار دسته.»
[٣]. تهذِیب الأحکام، ج ٣، ص ٢٢؛ وسائل الشِّیعة، ج ٧، ص٣٣٧، با قدرِی اختلاف در هر دو مصدر. ترجمه:
«خداوند عزّ و جلّ بر جمِیع مؤمنِین و مؤمنات نماز جمعه را واجب نمود و به برده و زن و مسافر اجازه داد که به نماز نِیاِیند.»
[٤]. مستفِیض در اصطلاح به حدِیثِی اطلاق مِیشود که راوِیان آن در هر طبقهاِی زِیاد باشند ِیا حدّأقل در هر طبقه بِیش از سه نفر باشند.* (محقّق)
* مقباس الهداِیة فِی علم الدراِیة، ج ١، ص ١٢٨ و ١٢٩.
[٥]. متواتر در اصطلاح به حدِیثِی اطلاق مِیشود که راوِیان آن در هر طبقهاِی به حدِّی زِیاد باشند که *