ترجمۀ صلاة الجمعة - حسینی طهرانی، سید محمد محسن - الصفحة ١٠١ - ردّ پاسخ مذکور

بنابراِین اگر مثلاً نداِی اِین افراد نداِی فرد کاذب ِیا ناسِی ِیا غافل نسبت به نماز جمعه، ِیا نداِیِی از جانب فرد فاسق ِیا جائرِی باشد، و ِیا براِی اقامۀ نماز جمعۀ دِیگرِی باشد که در فاصلۀ کمتر از ِیک فرسخ اقامه مِی‌شود، ـچه در زمان حضور معصوم و چه در زمان غِیبتـ بدون شک ترتِیب اثر دادن به چنِین نداِیِی واجب نِیست.

وجوب ترتِیب اثر دادن بر ندا منحصر در کسِی مِی‌شود که اهلِیّت اقامۀ نماز جمعه را دارد که آن فرد، امام معصوم علِیهالسّلام است و در فرض وجوب تعِیِینِی حاکم عادل مِی‌باشد.

مخفِی نِیست که طبق بِیان مذکور، مقام ثبوت و اثبات همسان نخواهند بود؛ چرا‌که در مقام ثبوت، جعل به ملازمت بِین وجوب سعِی و نداِی کسِی که اهلِیّت آن را دارد تعلّق گرفته و در مقام اثبات، جعل به وجوب سعِی و مطلق ندا ـکه سعۀ آن تمام افراد را دربرمِی‌گِیردـ تعلّق گرفته است که اِین نحوه از بِیان در مقام اثبات، قبِیح و سخِیف خواهد بود.

فلذا با توجّه به اِین اشکال چاره‌اِی نِیست از اِینکه گفته شود:

ظاهر کلام (إِذَا نُودِيَ لِلصَّلَوةِ)[١] در نداِی کسِی است که اهلِیّت اقامۀ نماز جمعه را داشته باشد، و اِین قِید از قرائن متّصلۀ عقلِیّه است که مانع از انعقاد ظهور کلام به‌طور مطلق مِی‌گردد.

بنابراِین اگر ما باشِیم و اِین آِیۀ شرِیفه، نمِی‌توان از اِین آِیه در عصر غِیبت حکم به وجوب سعِی هنگام اقامۀ نماز جمعه توسّط کسِی که صفات عامّۀ ائمّۀ

[١]* إحِیاِی ذکر و شعائر الهِی تحقّق نمِی‌ِیابد جز در حکومت اسلام و ِیا در ظرف و موقعِیّتِی که اقامهکنندۀ آن نماز جمعه به‌واسطۀ اتّصال به شرِیعت وحِی و اهل‌بِیت نبوّت ـصلوات الله علِیهم أجمعِینـ در برابر جبابره و ظالمِین خاضع نباشد. پس بنابراِین همان‌طور که مؤلّف ـقدّس الله سرّهـ اشاره نموده‌اند؛ آِیه از ابتدا نسبت به نداِی اهل ظلم و فسقه، عموم و شمول نخواهد داشت. (منه عفِی عن جرائمه)

[١٩٤]. سوره جمعه (٦٢) آِیه ٩.