کشف الیقین ت آژیر - علامه حلی - الصفحة ٣٧٢ - مبحث بيست و يكم پيرامون اخبار مربوط به آيات نازل شده در حق على(ع) به نقل از جمهور
حبّه عرنى در باره آيه: وَ النَّجْمِ إِذا هَوى ما ضَلَّ صاحِبُكُمْ وَ ما غَوى وَ ما يَنْطِقُ عَنِ الْهَوى[١]- مىگويد: چون پيامبر ٦ دستور داد درهاى مسجد را ببندند بر جماعت، دشوار آمد.
حبّه گفت: در آن گاه به حمزة بن عبد المطلب مىنگريستم كه زير مخملى قرمز سر فرو برده بود و مىگريست و مىگفت: عمويت و ابو بكر و عمر و عبّاس را بيرون كردى و پسر عمويت را نگاه داشتى. در اين هنگام مردى گفت: در بالا بردن پسر عمويش از هيچ چيز كوتاهى نمىكند. پس پيامبر ٦ دانست كه اين سخن بر آنها گران آمده است و نداى نماز جماعت سر داد و بر منبر شد و خطبهاى خواند كه هيچ كس تا آن روزگار از پيامبر ٦ خطبهاى چنين بليغ در تحميد و توحيد نشنيده بود. پس چون از خطبه فارغ شد فرمود: اى مردم! نه من درها را بستم و نه من گشودم و نه من شما را بيرون كردم و نه من او را در كنار خود جاى دادم. و اين آيه را خواندم: وَ النَّجْمِ إِذا هَوى تا إِنْ هُوَ إِلَّا وَحْيٌ يُوحى[٢].- ابن عبّاس در باره آيه وَ الْعَصْرِ إِنَّ الْإِنْسانَ لَفِي خُسْرٍ إِلَّا الَّذِينَ آمَنُوا وَ عَمِلُوا الصَّالِحاتِ[٣]- مىگويد: إِنَّ الْإِنْسانَ لَفِي خُسْرٍ يعنى ابو جهل، إِلَّا الَّذِينَ آمَنُوا يعنى على (ع) و سلمان.
وَ السَّابِقُونَ الْأَوَّلُونَ[٤]- على (ع) و سلمان هستند[٥].
[١] نجم/ ٢٠١؛ و ستاره آن گاه كه فرود آيد، يار شما نه گمراه شده و نه از روى هوى سخن مىگويد.
[٢] همان.
[٣] و العصر ٢٠١؛ سوگند به زمان، همانا انسان البتّه در زيانكارى است مگر آنها كه ايمان آوردند و شايسته عمل كردند.
[٤] توبه/ ١٠٠؛ و پيشينيان و نخستينيان.
[٥] علّامه مجلسى اين خبر را در بحار الانوار ٣٥/ ٣٣٤ به نقل از اين كتاب آورده و در توضيح آن مىگويد:
« اگر پيشى گرفتن سلمان در آوردن اسلام مورد گفتگو قرار گيرد ممكن است مقصود از پيشى گرفتن او به حسب رتبه باشد نه به حسب زمان. يا گفته شود: او پيش از رسيدن به محضر پيامبر٦ مؤمن بوده است- چنان كه در باب احوال او گفته آمد-، همان گونه كه گفته شده: او به پيامبر٦ رسيد در حالى كه پيش از بعثت به حضرت٦ ايمان آورده بود، و در برخى كتب معتبر آمده است كه او واسطه نزديك كردن ابو بكر به پيامبر٦ در مكّه بود، و اين چنان است كه صاحب كتاب احقاق الحق بيان داشته است.».