ارشاد در معرفت و وعظ و اخلاق - قلانسى نسفى، عبد الله بن محمد - الصفحة ٤٤
و اعتماد نفس به[١] دنيا و بر اسباب او[٢] ست چون[٣] بر آنچه[٤] گرويده[٥] برود و امرهاى مولى عزّ و جلّ[٦] را چنانكه فرمان است بگذارد و در تن خود[٧] آفريدههاى مولى عزّ و جلّ[٨] تامّل كند، نور ايمان[٩] قوّت گيرد، چه مولى عزّ و جلّ[١٠] خبر داده است در قرآن: «وَ فِي الْأَرْضِ آياتٌ لِلْمُوقِنِينَ وَ فِي أَنْفُسِكُمْ أَ فَلا تُبْصِرُونَ» [الذّاريات/ ٢٠- ٢١]. گفت: اندر زمين نشانيهاست برهستى مولى عزّ و جلّ[١١] مر آن كسان[١٢] را كه تامّل كنند و در تنهاى خويش چرا نمىنگريد؟ پس ببايد دانستن كه مثال ايمان همچون[١٣] جان است و مثال طاعت و تفكّر كردن در آفريدههاى مولى عزّ و جلّ[١٤] همچون غذاى موافق، چون مردم غذاى موافق خورد، تن [b ٢٩] مردم قوىّ شود و كارى كه ببايد كردن بتواند[١٥] كردن. و اگر وقتى بارى[١٦] گران بايد بردن، بتواند.[١٧] تن درست بود و مزه زندگانى بيابد و چون مرد را هرچه آرزو بود[١٨] بخورد و ننگرد كه اين سودمند است و يا زيانمند است،[١٩] خطر بود كه بيمار شود و چون بيمار شد، كار نتواند كردن و بار نتواند بردن و مزه زندگانى نيابد و هرچند چيزى خوش[٢٠] خورد وى را به دهان خويش نيايد. همچنين چون بنده گرويده بود و امرهايى را كه مولى عزّ و جلّ فرموده بگذارد[٢١] گروش وى قوىّ شود، آن را «يقين» خوانند.[٢٢] گزاردن امرهاى مولى عزّ و جلّ[٢٣] آسان شود و مزه مسلمانى بيابد يعنى از طاعتها حلاوت بيابد و دلش بر وعده روزى استوار شود و اگر وقتى با او قضاى مكروهى رسد، صبر تواند كردن. و چون بنده گرويده[٢٤] امرهاى مولى عزّ و جلّ[٢٥] را نگزارد و معصيت كند و يا به شهوات مباح حريص باشد نفس وى چيره شود بر دل و دل را بيمار كند و چون دل بيمار شد بيش[٢٦] حلاوت طاعت نيابد و به قضاى مكروه صبر نتواند كردن [a ٣٠] و به حقّ روزى بر مولى عزّ و جلّ[٢٧] اعتماد نتواند كردن و نفس دل را به خدمت
[١] - بر.
[٢] -« او» ندارد.
[٣] -+ دل.
[٤] - بدانچه.
[٥] -+ است.
[٦] - مولى تعالى.
[٧] - خويش.
[٨] - مولى تعالى.
[٩] -+ در دل وى.
[١٠] - مولى تعالى.
[١١] - مولى تعالى.
[١٢] - كسانى.
[١٣] - چنان.
[١٤] - مولى تعالى.
[١٥] - تواند.
[١٦] - بار.
[١٧] - تواند بردن و.
[١٨] - كند.
[١٩] -« است» ندارد.
[٢٠] - خش.
[٢١] - امرهاى مولى را عزّ و جلّ بگذارد.
[٢٢] - كه+.
[٢٣] - فرمانهاى مولى تعالى+ بر وى.
[٢٤] -+ بود.
[٢٥] - تعالى.
[٢٦] -+ از طاعت حلاوت.
[٢٧] - تعالى.