گفته‌اند كه يكى بكوشد و ننوشد[٤] و يكى نكوشد و بنوشد.[٥] دهقان‌[٦] پوست سوزد و خربنده خركشد و قصّاب جامه پرخون‌[٧] كند و طبّاخ دست بسوزد[٨] و لقمه‌اى سازد و در[٩] دهان دوست خداى عزّ و جلّ نهد[١٠] تا او بخورد و به فراغت و بى‌رنج خداى‌پرستى كند. و نيز صورت بندد كه هرچند اين دهقان‌[١١] بكارد و زندگانى يابد، خداى‌[١٢] عزّ و جلّ وى را از جاى ديگر روزى پديد آرد[١٣] كه او را به سبب ناكشتن هيچ بى‌برگى نبود و با اين همه دنيادوستان آن دهقان‌[١٤] را كه وقت كاشتن كاهلى كرد[١٥] و تخم بخورد،[١٦] عيب كنند و[١٧] گويند كه اين همه كه تو مى‌گويى صورت بندد[١٨] و اين نيز باشد كه چون تو بكارى‌[١٩] و ياران كاشته [b ٩٣] باشند، غلّه ايشان نيكو شود[٢٠] و ترا[٢١] از جاى ديگر[٢٢] پيدا نشود[٢٣] و ترا نياز بايد بر[٢٤] داشتن از ياران خويش‌[٢٥] و ملامت كنند كه ترا نيز تخم بود و ساز كشاورزى،[٢٦] چرا نكاشتى؟ تا امروز غلّه مى‌[٢٧] برداشتى و وى را معذور ندارند.[٢٨] هم‌چنين دين‌ورزان كسى را كه در ورزيدن دين كاهلى كند و مزه كاهلى بردارد و تا وقت كاشتن بگذرد، نكوهيده دارند[٢٩] كه دنيا جاى كشتن است، چنان‌كه به خبر آمده است:

«الدّنيا مزرعة الآخرة». گفت: دنيا كشتزار آخرت است. كسى كه خردمند است چرا غم‌

[١] - شعر.

[٢] - كسان.

[٣] - كسان.

[٤] - بپوشد.

[٥] - بپوشد.

[٦] - كشاورز.

[٧] - خون‌آلود.

[٨] - جامه سياه كند.

[٩] - به.

[١٠] - اندر نهد.

[١١] - كشاورزى.« بكارد و» ندارد.

[١٢] - مولى.

[١٣] - آورد.

[١٤] - اين كشاورز.

[١٥] - كند.

[١٦] -+ و مزه اهلى بردارد.

[١٧] -+ چنين.

[١٨] -+ و نيز صورت بندد كه نكارى و بزيى.

[١٩] -« و اين نيز باشد كه چون تو بكارى» ندارد.

[٢٠] - ياران ترا كه كشته باشند غلّه نيكوتر شود.

[٢١] -+ مولى عزّ و جلّ.

[٢٢] -+ چيزى.

[٢٣] - نيارد.

[٢٤] -« بر» ندارد.

[٢٥] - به ياران خود+ و ترا.

[٢٦] -+ بود.

[٢٧] -« مى» ندارد.

[٢٨] -+ چه گفته‌اند: هركه تخم‌اى‌[ كذا: تخم‌] مردى بكارد، چاشت نامرادى بردارد.

[٢٩] - اند.