فقه اهل بیت علیهم السلام - فارسی - موسسه دائرة المعارف فقه اسلامی - الصفحة ٥٤ - نقش زمان و مكان در استنباط آیت الله جعفر سبحانى
همه پيامبرى هاست. از اين رو قوانينى كه در اين دين تشريع شده، ثابت و تغييرناپذير است؛ و احكامى كه در زمينه عبادات و معاملات، اعم از عقود و ايقاعات و همچنين دستورهايى كه در باب قضا و مسايل سياسى صادر شده، همگى دستورهايى است ثابت در همه زمانها تا روز قيامت، در اين زمينه روايات متعددى وارد شده است، از جمله:
١. از امام باقر(ع) روايت شده كه فرمود:
«قال جدي رسول اللّه(ص) أيّها الناس حلالي حلال إلى يوم القيامة و حرامي حرام إلى يوم القيامة، ألا وقد بيّنهما اللّه عزّ وجلّ في الكتاب و بيّنهما لكم في سنّتي و سيرتي»؛ (١)
جدم رسول خدا(ص) فرمود: اى مردم، حلال من تا روز قيامت حلال، و حرام من تا روز قيامت حرام است. آگاه باشيد! خداوند عزّ وجلّ آنها را در قرآن روشن كرده، و من نيز آنها را براى شما در سنت و سيرهام بيان نمودهام.
٢. زراره از امام صادق(ع) روايت كرده كه حضرت در پاسخ سؤال وى در مورد حرام و حلال فرمود:
«حلال محمد حلالٌ أبداً إلى يوم القيامة لايكون غيره و لايجىء بعد»؛ (٢)
حلال محمد براى هميشه تا روز قيامت حلال است؛ چيزى غير از آن نيست، و چيزى بعد از آن نمىآيد.
در اين زمينه روايات فراوانى از پيامبر اكرم(ص) و اهل بيت او وارد شده كه برخى از آنها را(بيش از ١٣٥ حديث) در كتاب «مفاهيم القرآن» آوردهايم. اما از آنجا كه جاودانگى شريعت پيامبر اكرم(ص) مورد اتفاق همه مسلمانان بوده و از ضروريات دين اسلام به شمار مىرود، به همين دو حديث اكتفا كرده و سؤال دوم را مطرح مىكنيم و آن سؤال اين است
(١) وسايل الشيعه، ج١٨، ص١٢٤.
(٢) كافى، ج١، ص٥٧.