٢ ص
٣ ص
٤ ص
٥ ص
٦ ص
٧ ص
٨ ص
٩ ص
١٠ ص
١١ ص
١٢ ص
١٣ ص
١٤ ص
١٥ ص
١٦ ص
١٧ ص
١٨ ص
١٩ ص
٢٠ ص
٢١ ص
٢٢ ص
٢٣ ص
٢٤ ص
٢٥ ص
٢٦ ص
٢٧ ص
٢٨ ص
٢٩ ص
٣٠ ص
٣١ ص
٣٢ ص
٣٣ ص
٣٤ ص
٣٥ ص
٣٦ ص
٣٧ ص
٣٨ ص
٣٩ ص
٤٠ ص
٤١ ص
٤٢ ص
٤٣ ص
٤٤ ص
٤٥ ص
٤٦ ص
٤٧ ص
٤٨ ص
٤٩ ص
٥٠ ص
٥١ ص
٥٢ ص
٥٣ ص
٥٤ ص
٥٥ ص
٥٦ ص
٥٧ ص
٥٨ ص
٥٩ ص
٦٠ ص
٦١ ص
٦٢ ص
٦٣ ص
٦٤ ص
٦٥ ص
٦٦ ص
٦٧ ص
٦٨ ص
٦٩ ص
٧٠ ص
٧١ ص
٧٢ ص
٧٣ ص
٧٤ ص
٧٥ ص
٧٦ ص
٧٧ ص
٧٨ ص
٧٩ ص
٨٠ ص
٨١ ص
٨٢ ص
٨٣ ص
٨٤ ص
٨٥ ص
٨٦ ص
٨٧ ص
٨٨ ص
٨٩ ص
٩٠ ص
٩١ ص
٩٢ ص
٩٣ ص
٩٤ ص
٩٥ ص
٩٦ ص
٩٧ ص
٩٨ ص
٩٩ ص
١٠٠ ص
١٠١ ص
١٠٢ ص
١٠٣ ص
١٠٤ ص
١٠٥ ص
١٠٦ ص
١٠٧ ص
١٠٨ ص
١٠٩ ص
١١٠ ص
١١١ ص
١١٢ ص
١١٣ ص
١١٤ ص
١١٥ ص
١١٦ ص
١١٧ ص
١١٨ ص
١١٩ ص
١٢٠ ص
١٢١ ص
١٢٢ ص
١٢٣ ص
١٢٤ ص
١٢٥ ص
١٢٦ ص
١٢٧ ص
١٢٨ ص
١٢٩ ص
١٣٠ ص
١٣١ ص
١٣٢ ص
١٣٣ ص
١٣٤ ص
١٣٥ ص
١٣٦ ص
١٣٧ ص
١٣٨ ص
١٣٩ ص
١٤٠ ص
١٤١ ص
١٤٢ ص
١٤٣ ص
١٤٤ ص
١٤٥ ص
١٤٦ ص
١٤٧ ص
١٤٨ ص
١٤٩ ص
١٥٠ ص
١٥١ ص
١٥٢ ص
١٥٣ ص
١٥٤ ص
١٥٥ ص
١٥٦ ص
١٥٧ ص
١٥٨ ص
١٥٩ ص
١٦٠ ص
١٦١ ص
١٦٢ ص
١٦٣ ص
١٦٤ ص
١٦٥ ص
١٦٦ ص
١٦٧ ص
١٦٨ ص
١٦٩ ص
١٧٠ ص
١٧١ ص
١٧٢ ص
١٧٣ ص
١٧٤ ص
١٧٥ ص
١٧٦ ص
١٧٧ ص
١٧٨ ص
١٧٩ ص
١٨٠ ص
١٨١ ص
١٨٢ ص
١٨٣ ص
١٨٤ ص
١٨٥ ص
١٨٦ ص
١٨٧ ص
١٨٨ ص
١٨٩ ص
١٩٠ ص
١٩١ ص
١٩٢ ص
١٩٣ ص
١٩٤ ص
١٩٥ ص
١٩٦ ص
١٩٧ ص
١٩٨ ص
١٩٩ ص
٢٠٠ ص
٢٠١ ص
٢٠٢ ص
٢٠٣ ص
٢٠٤ ص
٢٠٥ ص
٢٠٦ ص
٢٠٧ ص
٢٠٨ ص
٢٠٩ ص
٢١٠ ص
٢١١ ص
٢١٢ ص
٢١٣ ص
٢١٤ ص
٢١٥ ص
٢١٦ ص
٢١٧ ص
٢١٨ ص
٢١٩ ص
٢٢٠ ص
٢٢١ ص
٢٢٢ ص
٢٢٣ ص
٢٢٤ ص
٢٢٥ ص
٢٢٦ ص
٢٢٧ ص
٢٢٨ ص
٢٢٩ ص
٢٣٠ ص
٢٣١ ص
٢٣٢ ص
٢٣٣ ص
٢٣٤ ص
٢٣٥ ص
٢٣٦ ص
٢٣٧ ص
٢٣٨ ص
٢٣٩ ص
٢٤٠ ص
٢٤١ ص
٢٤٢ ص
٢٤٣ ص
٢٤٤ ص
٢٤٥ ص
٢٤٦ ص
٢٤٧ ص
٢٤٨ ص
٢٤٩ ص
٢٥٠ ص
٢٥١ ص
٢٥٢ ص
٢٥٣ ص
٢٥٤ ص
٢٥٥ ص
٢٥٦ ص
٢٥٧ ص
٢٥٨ ص
٢٥٩ ص
٢٦٠ ص
٢٦١ ص
٢٦٢ ص
٢٦٣ ص

فقه اهل بیت علیهم السلام - فارسی - موسسه دائرة المعارف فقه اسلامی - الصفحة ١٥٢ - همراه با دايرة المعارف فقه اسلامى اباحه شرعى

٤. تصرف در لقطه(مالى كه انسان آن را پيدا مى‌كند).

گرفتن، نگهدارى و انجام كارهايى كه حفظ مال پيدا شده به آن بستگى دارد از موارد اين تصرف است. در بعضى از موارد، اين تصرف مى‌تواند به صورت تملّك به قيد ضمان باشد.

شيخ طوسى(ره) مى‌نويسد:

«لقطه بر دو نوع است: ١. مالى كه گرفتن آن جايز است و بر گيرنده آن، ضمان و معرفى مال واجب نيست و آن عبارت از هر شيئى است كه ارزش مالى آن كمتر از يك درهم باشد، و يا مالى كه انسان آن را در خرابه ـ جايى كه نه كسى در آن سكونت دارد و نه نشانه‌اى از سكونت و آبادانى در آنجا وجود دارد ـ پيدا كند. ٢. مالى كه هم حفظ و نگهدارى و هم معرفى آن بر يابنده مال واجب است كه اين خود بر دو قسم است: انسان يا آن مال را در حرم(مكّه) پيدا كرده و يا در غير حرم. آنچه در حرم پيدا كند بايد به مدت يك سال در ايام حج در مواقف و جاهاى مختلف حج اعلام كند و در صورت پيدا شدن صاحب مال بايد آن را به او برگرداند. اگر تا يك سال صاحب آن پيدا نشد از طرف او صدقه بدهد؛ در اين صورت يابنده مال ضامن نخواهد بود.... اما آنچه را در غير حرم پيدا كند همانند قسم اوّل بايد به مدت يك سال معرفى كند و در صورت پيدا شدن صاحب مال، بايد آن را به او برگرداند؛ ولى اگر بعد از يك سال صاحب مال پيدا نشد مى‌تواند با آن مال همانند مال خود رفتار نمايد با اين تفاوت كه هر وقت صاحب آن پيدا شد ضامن خواهد بود...

كسى كه طعامى را در بيابان بيابد مى‌تواند آن را بخورد ولى در صورت پيدا شدن صاحب آن بايد قيمت آن را بپردازد. اگر گوسفندى را در كوير يا بيابان بى آب و علف پيدا كند مى‌تواند آن را ـ به شرط ضمانت قيمت آن ـ براى خود تصاحب كند، اما اگر شترى را در بيابان خشك بيابد نمى‌تواند آن را براى خود نگه دارد؛ زيرا شتر مى‌تواند مدت‌ها در مقابل تشنگى و گرسنگى دوام بياورد. نيز شترى را