فقه اهل بیت علیهم السلام - فارسی - موسسه دائرة المعارف فقه اسلامی - الصفحة ٢١٤ - آثار فقهى شيخ مفيد(ره) شيخ مفيد(ره)

٣. در روايتى آمده است: اگر مردى با زنى بدون قرارداد مهريه ازدواج كرد و آن مرد زن را بعد از عقد و قبل از دخول، طلاق داد يا مُرد، زن از آن مرد ارث مى‌برد؛ چون همسرش است؛ امّا آن زن حق مهريه ندارد. همچنين اگر زن بميرد. (يعنى مرد از او ارث مى‌برد) اين روايت دالّ بر اين است كه مهريه چيزى است كه طرفين بر آن تراضى نمايند و إلا اگر غير اين بود در اين صورت بايد مهريه متعارف در نزد مردم به آن زن تعلّق مى‌گرفت. (١٠١)

٤.در حديثى از امام صادق(ع) آمده است:

ما تزوّج رسول اللّه(ص) واحدة من نسائه ولازوّج واحدة من بناته على أكثر من اثنتي عشرة أوقية ونش، الاوقية: أربعون درهماً، والنش :نصف الاوقية عشرون درهماً.

اين روايت دالّ بر وجوب مهريه به همان اندازه‌اى نيست كه در حديث به آن تصريح شده والا بايد مهريه كمتر از آن يا بيشتر از آن و يا عوض آن از جنس ديگر جايز نمى‌شد؛ در صورتى كه جايز است. اگر كسى اين گفته ما را قبول نكند، نوبت مى‌رسد به تعارض ميان اين حديث و احاديثى كه مى‌گويند: مهريه چيزى است كه طرفين بر آن تراضى نمايند. در اين صورت هم احاديث عدم تحديد مهريه به جهت موافق بودن با قرآن مقدّم بر حديث مى شود. آن آيه اين است : {وَ آتَيْتُم إِحْداهُنَّ قِنْطاراً فَلاتَأخُذُواْ مِنْهُ شَيْئاً أتَأخُذُونَهُ بُهْتاناً وَإِثْماً مُبينا } . (١٠٢)

٥. سيره جارى كنندگان عقد اين است كه در حين خواندن آن، در آخر هر عقد نكاحى مى‌گويند: «أن المهر ماتراضيا عليه» اگر حكم خلاف اين بود أئمه(ع) بيان مى‌نمودند. (١٠٣)