شرايط احكام ضروريه نماز و روزه را هيچ نمىدانسته، آيا در صورت مزبوره بر ولد مزبور واجب است كه نماز و روزۀ پدر را قضا نمايد تا هنگام برائت ذمه، اصالتا و نيابتا يا نه؟

جواب:

هر چند مشهور علما، واجب مىدانند قضاى هر نماز و روزه [را] كه از پدر، فوت شده باشد و ظاهر اين است كه آن چه بر وجه غير صحيح به عمل آمده به منزلۀ فوت است، و لكن اظهر در نزد حقير، وجوب همان عبادتى است كه به سبب عذرى فوت شده باشد مثل مرض و سفر و امثال آن، ح البته ابراء ذمۀ والد، امرى است مرغوب و مطلوب، لكن وجوب اين معلوم نيست در هر عبادتى.

٢٥٤- سؤال:

هر گاه مصلى شك نمايد در ركعت آخر نماز ظهر و ركعت اول نماز عصر و ندانند كه ركعت مزبوره از آخر نماز ظهر است يا از اول نماز عصر، چه كند؟

جواب:

بنا را به ظهر گذارد و بعد عصر را بكند.

٢٥٥: سؤال:

هر گاه شك واقع شود فيما بين ركعت آخر نماز مغرب و ركعت اول نماز عشا يا فيما بين ركعت آخر يكى از فرايض و ركعت اول يكى از نوافل چه كند؟

جواب:

در همۀ اينها بنا را بر اول بگذارد و تمام كند و شروع در ثانى كند. و توهم اين كه اين داخل در شك در ركعات مغرب باشد، بى وجه است.

٢٥٦: سؤال:

هر گاه تشهد ركعت آخر، از فرايض سهو شود و بعد از سلام، به خاطرش آيد، در صورت منافى، بعد از سلام و عدم منافى، هر دو صورت را بيان فرمايند.

جواب:

هر گاه منافى به عمل نيامده به خاطرش آيد، تشهد را به عنوان قضا به جا آورد و سجدۀ سهو هم از براى سهو تشهد بكند، و هم چنين هر گاه منافى به عمل آمده و اگر حدث به عمل آمده، احوط اين است كه وضو بسازد و قضا كند.

٢٥٧: سؤال:

هر گاه قبل از ركوع به خاطر آورد كه دو سجده در نماز ترك شده است، نهايت نمىداند كه از كدام ركعت است يا اين كه دو سجدۀ مذكوره از دو ركعت ترك شده، است يا از يك ركعت؟

جواب:

هر گاه يقين كند كه دو سجده با هم فوت شده از يك ركعت، و لكن نداند كه از ركعت اولى فوت شده يا از ركعت ثانيه، ظاهر اين است كه بنا بر اين گذارد كه از