ترجمه و تفسير نهج البلاغه - علامه جعفری - الصفحة ٢٥٦

جنگ و كشته شدن همهء آنها مگر ده نفر و شهادت ده نفر از ياران امير المؤمنين ( ع ) چنانكه از ابن ابى الحديد نقل كرديم ، قطعى بوده و همگان آنرا نقل كرده‌اند .
٦ - همهء خوارج كشته نشده‌اند و تدريجا يكى پس از ديگرى خروج خواهند كرد و پايان كارشان ، دزدان راهزن خواهند بود
٦ - همهء خوارج كشته نشده‌اند و تدريجا يكى پس از ديگرى خروج خواهند كرد و پايان كارشان ، دزدان راهزن خواهند بود لمّا قتل الخوارج ، فقيل له يا امير المؤمنين ، هلك القوم بأجمعهم .
فقال عليه السلام : كلَّا و اللَّه ، إنّهم نطف فى أصلاب الرّجال و قرارات النّساء كلَّما نجم منهم قرن قطع حتّى يكون آخرهم لصوصا سلَّابين [١] ( هنگامى كه خوارج كشته شدند ، به آن حضرت گفته شد كه : يا امير المؤمنين ، همهء خوارج كشته شدند . حضرت فرمود : نه هرگز ، سوگند بخدا ، از آنان نطفه هائى در پشت مردان و رحمهاى زنان وجود دارد ، هر موقعى كه شاخى از آنان بروز كند ، بريده مى شود تا اين كه آخرين افرادشان دزدانى لخت كنندهء مردم خواهند بود ) .
جريان خروج تدريجى خوارج پس از امير المؤمنين عليه السلام در مجلد چهارم از شرح نهج البلاغهء ابن ابى الحديد از ص ١٣٢ تا ص ٢٧٨ ( پايان مجلد چهارم ) و مجلد پنجم از ص ٨٠ تا ص ١٢٩ مشروحا آمده است ، مراجعه شود .
٧ - امت اسلامى از مروان بن الحكم و فرزندش روز سرخى خواهد ديد
٧ - امت اسلامى از مروان بن الحكم و فرزندش روز سرخى خواهد ديد و ستلقى الأمّة منه و من ولده يوما احمر [٢] ( و بزودى امت اسلامى از مروان و فرزندش روز سرخى خواهد ديد ) .
با اين كه دوران رياست مروان بسيار اندك در حدود ( ٩ ماه ) بوده است ، همهء اين مدت را قتل و غارتها براه انداخت و همچنين چهار فرزند عبد الملك

[١] خطبهء ٦٠ ص ٩٤ .
[٢] خطبهء ٧٣ ص ١٠٢ .