ترجمه و تفسير نهج البلاغه - علامه جعفری - الصفحة ٢٥٥
٤ - پس از من مردى گلوگشاد و شكم برآمده بر شما پيروز مى شود ، او دستور خواهد داد كه بمن ناسزا بگوئيد و از من تبرى بجوئيد
٤ - پس از من مردى گلوگشاد و شكم برآمده بر شما پيروز مى شود ، او دستور خواهد داد كه بمن ناسزا بگوئيد و از من تبرى بجوئيد أما أنّه سيظهر عليكم بعدى رجل رحب البلعوم ، مندحق البطن ، يأكل ما يجد و يطلب ما لا يجد فاقتلوه و لن تقتلوه ، الا و إنّه سيأمركم بسبّى و البرائة منّى . . .
[١] ( آگاه باشيد ، پس از من مردى بر شما پيروز مى گردد كه داراى گلوى گشاد و شكم برآمده است . هر چه را كه پيدا كند مى خورد و هر چه را كه پيدا نكند ، مى جويد . بكشيد او را ولى او را نخواهيد كشت و بدانيد كه او شما را دستور خواهد داد كه بمن دشنام بدهيد و ناسزا بگوئيد و از من تبرى بجوئيد ) .
در بارهء تعيين اين شخص اختلاف نظر ميان شارحان نهج البلاغه وجود دارد . آنچه كه معروف است و محققان هم تأييد مى كنند ، اين شخص معاوية بن ابى سفيان است كه داراى دو وصف مزبور بوده و دشنام و لعن بر على ( ع ) را رواج داد و مردم را به تبرى و بيزارى از على ( ع ) اجبار مى نمود .
٥ - جايگاه كشته شدن خوارج كنار رودخانه است و ده نفر از آنان نجات پيدا نخواهد كرد و بيش از ده نفر از سپاهيان امير المؤمنين شهيد نخواهد گشت
٥ - جايگاه كشته شدن خوارج كنار رودخانه است و ده نفر از آنان نجات پيدا نخواهد كرد و بيش از ده نفر از سپاهيان امير المؤمنين شهيد نخواهد گشت مصارعهم دون النّطفة ، و الله لا يفلت منهم عشرة و لا يهلك منكم عشرة [٢] ( جايگاه كشته شدن آنان ( خوارج ) كنار رودخانه است و سوگند بخدا ، ده نفر از آنان از اين جنگ نجات پيدا نخواهد كرد و ده نفر از شما شهيد نخواهد شد ) .
ابن ابى الحديد مى گويد : اين خبر از اخباريست كه نزديك به تواتر است و همهء مورخان آنرا نقل كردهاند و اين يكى از معجزات امير المؤمنين ( ع ) و يكى از اخبار مشروح و مشخص غيبى است كه آن حضرت فرموده است » [٣] و داستان
[١] خطبهء ٥٧ ص ٩٢ .
[٢] خطبهء ٥٩ ص ٩٣ .
[٣] شرح نهج البلاغه ابن ابى الحديد ج ٥ ص ٣ .