ترجمه و تفسير نهج البلاغه - علامه جعفری - الصفحة ١٩٥

انسانى را از پرواز در فضاى بينهايت كمال گرفته و در صندوق كوچك خود محبوس خواهد كرد ، حقيقت مطلوب ذاتى كه مورد اخلاص قرار مى گيرد ، بايد پاسخگوى آن مطلق در متن طبيعت باشد كه جان ناميده مى شود
حقيقت مطلوب ذاتى كه مورد اخلاص قرار مى گيرد ، بايد پاسخگوى آن مطلق در متن طبيعت باشد كه جان ناميده مى شود آدمى در آن هنگام كه داراى پديدهء اخلاص مى گردد ، در حقيقت جان خود را كه در متن طبيعت محبوب مطلق او است ، در معرض معامله قرار مى دهد . يكى از دو طرف معامله جان است كه محبوبيت و مطلوبيت آن ، بطور مطلق در متن طبيعت اثبات شده است ، زيرا چنانكه گفتيم اخلاص عبارتست از كشيدن عصاره و جوهر جان محبوب در راه بدست آوردن حقيقتى كه مطلوب ذاتى تلقى شده است . طرف ديگر معامله عبارتست از آن حقيقت مطلوب ذاتى . و چون جان آدمى محبوب مطلق اوست ، حتما بايستى آنچه كه اين محبوب مطلق در راه آن مستهلك مى شود مطلقى باشد كه ما فوق جان مستهلك شده تلقى گردد و الا معامله اى خواهد بود كه خسارتش با هيچ چيزى جبران نخواهد پذيرفت . بهترين دليلى كه مى تواند اين مدعا را ثابت كند ، اينست كه هيجان عشق هنگامى كه با كشف ناشايستگى معشوق فروكش ميكند ، تدريجا مبدل به كينه مى گردد ، اين كينه توزى و احساس تلخى جانگزاى ، معلول بروز اين آگاهى است كه چرا عاشق جان خود را كه محبوب مطلق او بوده است ، در مجراى معامله با معشوقى قرار داده كه شايستهء آن پديدهء والاى عشق نبوده است . آرى < شعر > هر چه جز عشق خداى احسن است گر شكر خواريست آن جان كندن است عاشقان از درد ز آن ناليده اند كه نظر تا جايگه ماليده اند < / شعر > مولوى توضيحى در بارهء آيات مربوط به اخلاص
توضيحى در بارهء آيات مربوط به اخلاص ١ - ( وَما أُمِرُوا إِلَّا لِيَعْبُدُوا الله مُخْلِصِينَ لَه الدِّينَ ) [ البينه آيهء ٥ ] ( و آنان