تفسير ونقد وتحليل مثنوى جلال الدين محمد مولوى - علامه جعفری - الصفحة ١٨٣ - ١ - اگر راست است كه اكثريت دليل واقعيت و اثبات كننده ارزش نيست ، پس توصيهء خداوند به مشورت چه معنا دارد دارد ؟

ده ها آيات ديگر با مضامين مختلف اكثريت را از آن جهت كه اكثريت است مستلزم واقعيت وارزش نمى داند . بنا بر اين ممكن است دو اعتراض در اين مورد مطرح شود :
١ - اگر راست است كه اكثريت دليل واقعيت واثبات كننده ارزش نيست ، پس توصيهء خداوند به مشورت چه معنا دارد دارد ؟
مى گوييم : هيچ جاى ترديد نيست كه قرآن ومنابع ديگر اسلام به مشورت در امور دستور صادر كرده است ، از آن جمله :
« وأَمْرُهُمْ شُورى بَيْنَهُمْ ومِمَّا رَزَقْناهُمْ يُنْفِقُونَ ٤٢ : ٣٨ » [١] ( امرشان محصول مشورت در ميانشان بوده واز آن چه كه به آنان روزى كرده‌ايم انفاق مى كنند ) .
« فَبِما رَحْمَةٍ مِنَ الله لِنْتَ لَهُمْ ولَوْ كُنْتَ فَظًّا غَلِيظَ اَلْقَلْبِ لَانْفَضُّوا مِنْ حَوْلِكَ فَاعْفُ عَنْهُمْ واِسْتَغْفِرْ لَهُمْ وشاوِرْهُمْ فِي اَلأَمْرِ فَإِذا عَزَمْتَ فَتَوَكَّلْ عَلَى الله إِنَّ الله يُحِبُّ اَلْمُتَوَكِّلِينَ ٣ : ١٥٩ » [٢] ( به وسيلهء رحمتى كه از خدا به تو عنايت شده است به آنان نرم گشتى واگر تند خو وسخت دل بودى از پيرامون تو پراكنده مى شدند ، از آنان در گذر وبه آنان استغفار كن ودر امر با آنان به مشورت بپرداز ، وقتى كه تصميم گرفتى ، به خداوند توكل كن ، خداوند توكل كنندگان را دوست مى دارد ) .
اين مطلب صحيح است وترديدى در آن وجود ندارد ، زيرا اولا مشورت در بارهء موضوعات وپديده هاى مربوط به موضوعات است ، نه در بارهء قوانين واحكام كه همهء آنها از طرف آفرينندهء بشر مقرر وابلاغ شده است .
ثانيا - اكثريتى كه در مشورتهاى اسلامى ممكن است موجب ترجيح شود ،

[١] سوره الشورى ، آيهء ٣٨ . .
[٢] سوره آل عمران ، آيهء ١٥٩ . .