در يازدهمين‌ آيه، تعبير بسيار جالبى درباره اهمّيّت صبر دارد و آن اين كه فرشتگان هنگامى كه براى ديدار بهشتيان از هر درى وارد مى‌گردند، به آنها مى‌گويند: «سلام بر شما! به خاطر صبر و استقامتتان، چه پايان خوبى در اين سرا نصيبتان شد!؛ سَلامٌ عَلَيْكُم‌ بِمَا صَبَرْتُمْ فَنِعْمَ عُقْبَى الدَّارِ». [١]

جالب اين كه از ميان تمام اعمال و طاعات و عبادات و كارهاى نيك بهشتيان، انگشت روى صبر و شكيبايى آنها مى‌گذارند و آن را سبب ورود به بهشت مى‌شمارند و اگر دقت كنيم، تصديق خواهيم كرد كه صبر و استقامت، نقش مهمى در سعادت انسان و بهشتى شدن او دارد؛ زيرا بدون صبر؛ نه پرهيز از گناه ممكن است و نه انجام اطاعت‌ها و عبادت‌ها، نه جهاد با نفس و نه جهاد با دشمن. به همين دليل فرشتگان، در نخستين تبريك به بهشتيان، به مسئله صبر تكيه مى‌كنند.

شاهد اين سخن كه همه طاعات در سايه صبر انجام مى‌گيرد، در آيه بيست و دوم همين سوره آمده است: «انديشمندان و اولوالالباب، كسانى هستند كه به خاطر ذات پروردگارشان، صبر و شكيبايى مى‌كنند، نماز را برپا مى‌دارند واز آنچه به آنها روزى داده‌ايم، در پنهان و آشكار، انفاق مى‌كنند و با حسنات، آثار سيّئات را از بين مى‌برند؛ وَالَّذينَ صَبَرُوا ابتِغَاءَ وَجْهِ رَبِّهِمْ وَ اقَامُوا الصَّلَوةَ وَ انْفَقُوا مِمَّا رَزَقْنَاهُمْ سِرّاً وَ عَلانِيَةً وَ يَدْرَئُونَ بِالْحَسَنَة السيِّئَة ...».

در تفسير اين آيه، حديث جالبى از امام على بن الحسين عليه السلام نقل شده است: «هنگامى كه روز قيامت مى‌شود، ندا دهنده‌اى ندا مى‌دهد كه اهل صبر و شكيبايى به پاخيزيد؛ گروهى بر مى‌خيزند، به آنها گفته مى‌شود: سوى بهشت برويد. در اين هنگام، فرشتگان به استقبال آنها مى‌آيند و مى‌گويند: كجا مى‌رويد؟ مى‌گويند: سوى بهشت. فرشتگان مى‌گويند: قبل از حساب؟! مى‌گويند: آرى (قبل از حساب). مى‌گويند: شما كيستيد؟

مى‌گويند: ما اهل صبريم؛ مى‌گويند: صبر شما چه چيز بوده است؟ مى‌گويند: ما در راه طاعت پروردگار و پرهيز از گناهان و در برابر بلا و اندوه و غم، در دنيا صبر و شكيبايى كرديم». امام على بن الحسين عليه السلام فرمود: «اين‌جاست كه فرشتگان مى‌گويند: داخل بهشت‌

[١]-/ رعد، ٢٤