اخلاق در قرآن - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٤٤٤ - الگوى صبر و اسطوره مقاومت

شويد؛ چه عالى است پاداش عاملان».

بعضى از راويان احاديث گفته‌اند: «در همين جا فرشتگان مى‌گويند: سَلامٌ عَلَيكُم بِمَا صَبَرْتُم». [١]

در دوازدهمين‌ آيه، به صورت زيبايى، همان مطلبى را كه در آيه قبل عنوان شد، مطرح مى‌كند. اين آيه، در ادامه آيات قبل كه درصدد بيان اوصاف دوازده‌گانه‌ «عبادالرحمن»- كه بيانگر شخصيت والاى آنها در تمام ابعاد است- مى‌فرمايد: «آنها هستند كه درجات عالى بهشت، در برابر شكيبايى‌شان، پاداش داده مى‌شود و با تحيّت و سلام (فرشتگان) روبرو مى‌شوند؛ اولَئِكَ يُجْزَوْنَ الْغُرْفَةَ بِمَا صَبَروا وَ يُلَقَّوْنَ فِيهَا تَحِيَّةً وَ سَلاماً». [٢]

«غرفه» از ماده‌ «غرف» (بر وزن ظرف)، به معنى برداشتن چيزى است؛ لذا به آبى كه انسان از چشمه براى نوشيدن با دست‌هاى خود بر مى‌گيرد، غرفه مى‌گويند؛ در ضمن به قسمت‌هاى فوقانى ساختمان و طبقات بالاى منازل نيز «غرفه» مى‌گويند. در اين آيه نيز مراد برترين منزلگاه‌هاى بهشت است كه در اختيار صابران قرار مى‌گيرد.

از تعبير آيه فوق، استفاده مى‌شود كه‌ «صبر» وجه مشترك تمام اوصاف دوازده گانه‌ «عِبَادُالرحمن» مى‌باشد.

در سيزدهمين‌ آيه كه از آيات معروف صبر است، ضمن بشارت به صابران در برابر آزمايش‌هاى بزرگ الهى مى‌فرمايد: «به يقين همه شما را با چيزى از ترس، گرسنگى، زيان مالى و جانى و كمبود ميوه‌ها، آزمايش مى‌كنيم و صابران را بشارت ده- آنها كه هرگاه مصيبتى به آنان رسد، مى‌گويند: ما متعلق به خداييم و سوى او بازگرديم- آنها كسانى هستند كه رحمت‌هاى الهى شامل حالشان است و آنها هدايت يافتگانند؛ وَ لَنَبْلُوَنَّكُمْ بِشَى‌ءٍ مِن‌ الْخَوْفِ وَ الْجُوعِ وَنَقْصٍ مِنَ الامْوالِ وَ الْانْفُسِ وَالثَّمَراتِ وَ بَشِّرِالصَّابِرينَ* الَّذينَ اذَا اصَابَتْهُمْ مُصيبَةٌ قَالُوا انَّا لِلَّهِ وَ انَّا الَيهِ رَاجِعُونَ* اولَئِكَ عَلَيْهِم صَلَوَاتٌ مِنْ رَبِّهِم وَ رَحْمَة وَ

[١]-/ تفسير قرطبى، جلد ٥، صفحه ٤٥٣٢

[٢]-/ فرقان، ٧٥.