عرفان اسلامى - حسینی - الصفحة ٤٨
مولوى همنشينى با اولياى خدا را از صد سال عبادت بىريا برتر مىداند، و درباره نقش تربيتى همنشينى با پيرى صاحبدل گويد:
عرفان اسلامى ٥٢ ١. جهاد خالصانه و عاشقانه ص : ٥٢ يك زمانى صحبتى با اوليا بهتر از صد ساله طاعت بىريا گر تو سنگ خاره و مرمر بوى چون بصاحبدل رسى گوهر شوى مهر پاكان در ميان جان نشان جان مده الّا بمهر دلخوشان دست زن در ذيل صاحب دولتى تا ز افضالش بيابى رفعتى «١» عارفان روى آوردن به مردم و دستگيرى از سالكان و هدايت و تربيت آنها را تنها در سفر چهارم جايز مىشمارند و استادى را كامل مىدانند كه سفرهاى عرفانى را به پايان برده باشد.
در نظرگاه عارفان سير و سلوك عرفانى با چهار سفر به پايان مىرسد:
- سفر از خلق به سوى حق؛ - سفر در حق با وجود حقّانى؛ - سفر از حق به سوى خلق با وجود حقّانى؛ - سفر در خلق با وجود حقانى. «٢» سالك در سفر اوّل با راهنمايى استاد و مجاهدت پياپى به شهود و لقاى حق مىرسد و در سفر دوم سير در اسما و صفات حق مىكند. پس از پايان نسبى آن سفر سوم را آغاز و با وجودى حقانى عوالم خلقت را سير و از اسرار آن با خبر مىگردد و در سفر چهارم با وجودى الهى در ميانه مردم گام مىنهد و آنها را به سوى خدا هدايت مىكند.
آموزههاى دينى، تربيت و هدايت ديگران را وظيفهاى همگانى مىشمارد و بىتوجّهى به آن را در هيچ مرتبهاى از مراتب ايمان جايز نمىداند.
عبدالعزيز قراطيسى «٣» از امام صادق (ع) حكايت مىكند كه فرمود:
اى عبدالعزيز! ايمان ده درجه است. همانند نردبان كه پله پله از آن بالا روند، نبايد آنكه در درجه دوّم ايمان است به آنكه در درجه اول ايمان است بگويد تو داراى منزلت و مقامى از