ويژگيهاى روح، تنها در مرتبه ضعيف و از پشت حجابها برخوردار است. و به همين اندازه كمالات روح را نشان مى‌دهد.
از آنچه گذشت آشكار مى‌گردد كه چگونه انسان داراى دو چهره متفاوت است و در همان حال كه در آن سوى حجابها از منزلت وجودى برترى برخوردار است، در اين سوى حجابها از آن منزلت وجودى چندان خبرى نيست. باز روشن مى‌گردد كه انسان در حيات دنيوى داراى يك چهره اصلى و در پشت حجابهاست كه خود نيز از آن خبرى ندارد. امام صادق (ع) فرمود:
انَّ رَوْحَ المُؤْمِنِ لَاشَدُّ اتّصالًا بِرُوحِ اللَّهِ مِنْ اتّصالِ شُعاعِ الشَّمْسِ بِها. «١» ارتباط و اتصال روح مؤمن به روح خدا از اتصال شعاع خورشيد به آن شديدتر و بيشتر است.
حجابهاى نورانى و ظلمانى‌ انسان در مرتبه حقيقى خود نزديك‌ترين مخلوق به خداى متعال است و حجابى بين او و خداى متعال نيست. در تنزّلات وجود منازلى را پشت سر مى‌گذارد و در هر منزلى حجابى روى چهره او را مى‌پوشاند. با تجلّى در بدن حجاب تازه‌اى او را فرامى‌گيرد و بيش از پيش محجوب مى‌گردد.
حجابهايى كه پيش از تعلق به بدن روى چهره اصلى او را مى‌پوشاند، «حجاب‌هاى نورى» «٢» هستند. اين حجاب‌ها گرچه به جاى خود روى چهره حقيقى انسان را مى‌پوشاند، ولى چهره حقيقى آن‌چنان پنهان نمى‌گردد و بسيارى از كمالات وجودى خود را داراست.
حجابهايى كه در آخرين منزل با تعلق به بدن روى چهره اصلى انسان قرار مى‌گيرند، از همه حجابها تيره‌ترند و با دلبستگى به دنيا و افكار و عقايد باطل و صفات زشت و كردار ناشايست تيرگى رو به فزونى مى‌گذارد تا جايى كه حسن و جمال چهره اصلى را از دست مى‌دهد و جز آثار و نشانه‌هايى ضعيف از آن باقى نمى‌ماند. اين حجابها را «حجابهاى ظلمانى» مى‌نامند. «٣»