متون دينى درباره مهرورزى به مردم و خدمت به آنان و برآوردن نيازمنديهاى آنها تأكيد ويژه دارند. رسول خدا (ص) فرمود:
مَنْ سَرَّ مُؤْمِناً فَقَدْ سَرَّنى‌ وَ مَنْ سَرَّنى‌ فَقَدْ سَرَّ اللَّهِ. «١» هر كه مؤمنى را شاد كند، مرا شاد كرده و هر كه مرا شاد كند خدا را شاد كرده.
امام صادق (ع) فرمود:
عَلَيْكُمْ بِالنُّصْحِ للَّهِ فى‌ خَلْقِهِ فَلَنْ تَلْقاهُ بِعَمَلٍ افْضَلَ مِنْهُ. «٢» بر شما باد خيرخواهى بندگان خدا براى رضاى خدا تو با كارى برتر از آن خداى متعال را ديدار نخواهى كرد.
خدمت به مردم از اركان سلوك‌ عارفان در اين باره سخن فراوان گفته‌اند. حتى برخى آن را از اركان سلوك به‌شمار آورده‌اند. «٣» ملا محسن فيض در اشعارى زيبا و دلنشين درباره خدمت به مردم و نقش آن در سلوك مى‌گويد:
تا توانى ز كسى بار گرانى برهان بِهْ ز صد ناقه حمر است به قربان بردن‌ يك گرسنه به طعامى بنوازى روزى به ز صوم رمضان است به شعبان بردن‌ يك جو از دوش مَدين، دَين اگر بردارى به ز صد خرمن طاعات به ديّان بردن‌ به ز آزادى صد بنده فرمانبردار حاجت مؤمن محتاج باحسان بردن‌ دست افتاده بگيرى ز زمين برخيزد به ز شب خيزى و شاباش ز ياران بردن «٤» در نگاه بلند عارف حتى كمك و يارى رساندن به حيوانات نيز راهى براى جلب رضايت و خشنودى خداست و عنايات ويژه او را در پى دارد.
شمس‌الدين محمد اسيرى لاهيجى در حكايتى منظوم از «ذوالنون» عارف نامور گويد: