عرفان اسلامى تفسير مصباح الشريعه و مفتاح الحقيقه - انصاريان، حسين - الصفحة ٣٣٢ - (خواطر انسان)

الا به د عوت شر ابتدا نكند، به هر حال اغوا و اضلال طلبد.

سوم آن‌كه اگر اين خاطر به ذكر خدا جل جلاله ضعيف نشود و يا كم نيايد و زايل نگردد، بدان كه از هواى نفس است و اگر به ذكر خداى‌تعالى ضعيف شود، بدان كه از شيطان است، چنانكه در تفسير:

[من شر الوسواس الخناس‌][١].

از زيان وسوسه‌گر كمين گرفته و پنهان.

ياد كرده آمده است، شيطان در قلب خوابيده چون ذكر خدا كنى خناسى كند و اگر غافل شوى وسوسه نمايد.

اما فصل سوم: چون خواهى كه فرق كنى ميان خاطر چيزى كه از خدا باشد و آن‌كه از ملك باشد همچنين از سه وجه نظر كن:

اگر قوى و مصمم باشد از خداى‌تعالى است و اگر متردد از ملك كه او به منزلت ناصحى است، از هر جانب درآيد و روى به تو آرد و هر نصيحت كه بر تو عرضه كند به اميد آن‌كه تو اجابت كنى و رغبت خير كنى.

دوم آن‌كه اگر در عقب طاعتى و اجتهادى پديد آيد، از خداى تعالى باشد چنانكه فرمود:

[و الذين جاهدوا فينا لنهدينهم سبلنا][٢].

و كسانى كه براى [به دست آوردن خشنودى‌] ما [با جان و مال‌] كوشيدند، بى‌ترديد آنان را به راه‌هاى خود [راه رشد، سعادت، كمال، كرامت، بهشت و مقام قرب‌] راهنمايى مى‌كنيم.

[١] -ناس( ١١٤): ٤.

[٢] -عنكبوت( ٢٩): ٦٩.