الغیبة للنعمانی ت فهری - النعماني، مترجم سيد احمد فهري - الصفحة ٣٨٢ - (باب - ٢٣)(آنچه در باره سن امام قائم
(خمول) باشد و تصحيف شده است مانند رواياتى كه قبلا گذشت: (الأمر في أصغرنا سنّا و أخملنا ذكرا) و گفته است كه در بحار پس از نقل اين خبر گفته است:
(بيان) شايد معنايش آنست كه آن حضرت بواسطه كوچكىاش محتاج بحمل است و خودش نميتواند راه برود- و احتمال ميرود كه با خاء نقطه دار باشد يعنى گمنام، پايان نقل.
مترجم گويد: احتمال اولى مرحوم مجلسىّ كه بسيار بعيد است و عبارت روايت اگر اين چنين معنى شود از اسلوب گفتار عرب بكلّى خارج خواهد شد و عبارت روايت اين است (ان هذا سيفضى الى من يكون له الحمل)[١] و احتمال دوّمى گرچه بعيد نيست ولى اگر بدان معنى بگيريم احتمال آقاى غفّارىّ اقرب است چون خمل مصدرش خمول است نه خمل.
و بنظر مترجم مناسبتر آنست كه روايت بدون قول بتصحيف اين چنين معنا شود: كه اين كار بزودى بكسى خواهد رسيد كه توانائى حمل آن را دارد و مقصود حضرت رضا نه تنها امر امامت باشد بلكه با زعامت و قيام بامر امّت و رتق و فتق امور و با توجّه باينكه حضرت رضا زير بار خلافت ظاهرى نرفت و بواسطه نبودن شرايط مساعد شايد در خود توانائى آن را نديد و لذا از پذيرفتن آن امتناع فرمود گوئى ميخواهند بفرمايند كه بار امامت و زعامت بزودى بكسى خواهد رسيد كه توانائى آن را دارد كه اوضاع را مساعد كند و مخالفين را در هم بكوبد و زمين را پر از عدل و داد كند].
اى گروه شيعه[٢] خداوند شما را رحمت كند بنگريد بآنچه از امامان راستگو عليهم السّلام در باره سنّ حضرت قائم ٧ رسيده است و فرمودهاند كه هنگام رسيدن امر امامت بآن حضرت از همه امامان كمسالتر خواهد بود و بهيچ يك
[١] براى توجّه و استفاده بيشتر خواننده، عبارت روايت نقل شد.
[٢] در بعضى از نسخهها( اى گروه مؤمنين) است.