الغیبة للنعمانی ت فهری - النعماني، مترجم سيد احمد فهري - الصفحة ١٥٥ - (باب - ٨)(رواياتى كه ميگويند خداوند زمين را بدون حجت نميگذارد)
است كه زمين بىامام باقى نمىماند مگر آنكه خداوند بر اهل زمين خشم كند يا فرموده باشد:- بر بندگان خشم كند- فرمود: باقى نمىماند [زمين بدون امام و اگر باقى بماند] فرو ميرود[١].
(١) ١٠- (محمّد بن يعقوب كلينىّ از علىّ بن ابراهيم و او از محمّد بن عيسى و او از ابى عبد اللَّه مؤمن و او از ابى هراسه و او از):
ابى جعفر امام باقر ٧ نقل ميكند كه آن حضرت فرمود: اگر امام يك ساعت از زمين برداشته شود زمين اهلش را فرو ميبرد و اهل خود را همچون درياى خروشان بجوش و خروش در مىآورد[٢].
(٢) ١١- (محمّد بن يعقوب از حسين بن محمّد و او از معلىّ بن محمّد و او از وشّاء كه گفت):
از امام رضا ٧ پرسيدم: آيا زمين بىامام ميماند؟ فرمود: نه، عرض كردم: بما روايت رسيده است كه آن بدون امام نمىماند مگر آنكه خداى عزّ و جلّ بر بندگانش خشم كند؟ فرمود: نمىماند و هنگامى كه بىامام باشد فرو ميرود.
[مترجم گويد: موضوع فرو رفتن زمين هنگامى كه بدون امام باشد باين نحو توجيه شده است كه چون خداوند آدمى را مختار و مكلّف آفريده است و لازمه تكليف آنست كه حجّت بر مردم تمام باشد و تماميّت حجّت با قرآن بتنهائى صورت نپذيرد زيرا مضامينش متحمّل معانى متعدّد بوده و وجوه مختلفهاى دارد، بلكه ميبايد قرآن بعترت پيوندد تا حجّت كامل بر مردم باشد چنانچه در روايت رسول خدا است
لن يفترقا حتى يردا على الحوض
يعنى قرآن و عترت هرگز از يك ديگر جدا نشوند تا آنكه در كنار حوض بر من وارد شوند. بنا بر اين اگر فرض شود كه روزى حجّت
[١] آنچه ميان پرانتز نقل شده در كافى نيست.
[٢] در كافى چنين است: زمين اهلش را بجوش و خروش در مىآورد همچون دريائى كه اهلش را بجوش و خروش درمىآورد.