اهميت نقش امام، در نظام سياسى تا بدان جاست كه در بسيارى مواقع نظام‌هاى سياسى به نام يا لقب امام مطرح شده‌اند؛ چنانچه در قرآن از نظام اجتماعى با رهبرى حضرت ابراهيم عليه السّلام به امت يا ملت ابراهيمى ياد مى‌شود[١] و نيز دولت‌ها به عنوان رئيس آن ناميده مى‌شوند؛ مثلا گفته مى‌شود: حكومت خلفاى راشدين، حكومت امير المؤمنين، على بن ابيطالب، خلافت اموى، خلافت عباسى و خلافت عثمانى.[٢] ب. امامت به عنوان جانشينى پيامبر امامت در معناى خاص و مطابق اعتقاد شيعه، به عنوان نظامى سياسى مطرح است كه رهبر آن، يكى از ائمه دوازده‌گانه و براساس نصّ الهى‌[٣] و تصريح رسول خدا[٤]، به اين سمت منصوب شوند.

ج. ويژگى‌هاى نظام امامت نظام امامت، داراى ويژگى‌ها و اختصاصاتى است كه در دو مبحث، ويژگى‌هاى كلى نظام امامت و ويژگى‌هاى عمومى ائمه عليه السّلام قابل بررسى است.

ويژگى‌هاى كلى نظام امامت جهت‌گيرى: اولين ويژگى نظام امامت، جهت‌گيرى آن در مسير ولايت الهى، امامت پيامبر خدا و مرتبه‌اى از ربوبيت حضرت حق است؛ چنانچه آيات شريفه قرآن؛ همچون: اطيعوا الله و اطيعوا الرسول و اولى الامر منكم‌[٥] و من يطع الرسول فقد اطاع الله‌[٦]

[١] -\i وانما و اتبع ملة ابراهيم حنيفا؛\E نساء، آيه ١٢٥ و ان ابراهيم كان امة قانتا للّه حنيفا؛ النحل، آيه ١٢٠.

[٢] - المحامى، احمد حسين يعقوب؛ النظام السياسى فى الاسلام؛ ص ٨٩.

[٣] -\i اليوم اكملت لكم دينكم و اتممت عليكم نعمتى و رضيت لكم الاسلام دينا؛\E المائدة، آيه ٣.

[٤] - من كنت مولاه فهذا على مولاه و هو على بن ابى طالب اخى و وصيى ... معاشر الناس ان عليّا و الطيّبين من ولدى هم الثقل الاصغر. رسول خدا صلّى اللّه عليه و اله و سلم، حديث غدير، نقل از احتجاج طبرسى، رسول خدا صلّى اللّه عليه و اله و سلم: ان عدة الخلفاء بعدى عدة نقباء بنى اسرائيل؛ كنز العمال جلد ١٢، حديث ١٤٩٧١

رسول خدا صلّى اللّه عليه و اله و سلم: لا يزال هذا الدين قائما حتّى يكون عليكم اثنى عشر خليفة؛ كنز العمال، جلد ١٢، حديث ٣٠٩٢٩

[٥] - نساء، آيه ٥٩.

[٦] - نساء، آيه ٨٠.