وصله كردن كفش خود بود، فرمود: ارزش اين لنگه كفش چقدر است؟ عرض كردم بى‌ارزش است و نمى‌توان بر روى آن قيمت گذاشت. فرمود: سوگند به خدا اين كفش نزد من از امارت و حكومت بر شما محبوب‌تر است، مگر آن كه حقى را اقامه نموده يا باطلى را براندازم»[١].

٥. فراگيرى‌

ابعاد فراگير زمانى، مكانى و انسانى نظام سياسى اسلام، آن را از اختصاص به عصر و زمانى خاص، چون عصر حضور پيامبر يا ائمه و مكانى منحصر، چون عربستان و ايران و انسانهاى به خصوص، خارج نموده و آن را مكتبى حيات‌بخش براى همه‌ى بشريت، از زمان پيدايش اين مكتب تا پايان تاريخ حيات بشرى و همه‌ى سرزمينها و همه‌ى انسانها با هر رنگ و نژاد و زبان، قرار داده است. وقتى كه اصل دعوت مطرح است خطاب‌هاى قرآنى روى سخن خود را همه مردم (ناس) قرار مى‌دهد: قل يا ايها الناس انما انا لكم نذير مبين.[٢] اين خطاب به يقين از مكان محدود حجاز مى‌گذرد و به همه‌ى مكان‌ها، هرجا كه انسانى وجود دارد، مى‌رسد و خاص زمانى مشخص هم نيست؛ همه‌ى زمان‌ها را تا ابديت شامل مى‌شود؛ چنانچه خداوند در قرآن به فراگيرى و وسعت پيامبرى اشاره مى‌كند و خطاب به پيامبر اسلام مى‌فرمايد: قل يا ايها الناس انى رسول الله اليكم جميعا[٣].

گذشته از دعوت به بندگى خدا و تبعيت از دستورات الهى و اينكه «ما موظفيم اسلام را در همه‌جاى دنيا معرفى كنيم».[٤] نظام اسلامى از نظر سياسى، درصدد توسعه حاكميت عادلانه‌ى ارزش‌ها و ولايت الهى بر همه‌ى بشريت است و مى‌خواهد كه مظلومين و ستمديده‌ها را از قيد ستمكاران برهاند. امام خمينى رحمه اللّه مى‌فرمايد: «ما ... درصدد گسترش نفوذ اسلام در جهان و كم كردن سلطه جهانخواران بوده و هستيم».[٥] بنابراين، وقتى همه‌ى بشريت مشمول خيرخواهى اسلام هستند، بطريق اولى، اديان توحيدى با مشتركات فراوانى كه دارند، مورد توجه بيشترى مى‌باشند. در قرآن با تعبير اهل‌

[١] - نهج البلاغه؛ خطبه ٣٣، ص ١٠٢.

[٢] - حج؛ آيه ٤١.

[٣] - اعراف؛ آيه ١٥٨.

[٤] - صحيفه نور؛ ج ١٨؛ ص ١٠٢.

[٥] - صحيفه نور؛ ج ٢٠؛ ص ٢٣٢.