آنگه گفت: مُحَمَّدٌ رَسُولُ اللّٰهِ ،محمد پيغامبر خداى است،[جمله‌اى باشد از مبتدا و خبر] [٤]اين جا كلام تمام شد. وَ الَّذِينَ مَعَهُ أَشِدّٰاءُ عَلَى الْكُفّٰارِ ،مبتدا و خبرى ديگر است،و آنان كه با وى‌اند سختان‌اند بر كافران رحيمان[اند] [٥]ميان ايشان.يعنى،با يكديگر،نظيره قوله: أَذِلَّةٍ عَلَى الْمُؤْمِنِينَ أَعِزَّةٍ عَلَى الْكٰافِرِينَ [٦]،و اشداء جمع شديد باشد،كسخى و اسخياء و قوى و اقوياء،و رحماء جمع رحيم، كقرين و قرناء و ظريف و طرفاء. تَرٰاهُمْ رُكَّعاً سُجَّداً ،ايشان را گاه راكع بينى،گاه ساجد [٧]،او [٨]بعضى را راكع بينى و بعضى را ساجد. يَبْتَغُونَ فَضْلاً مِنَ اللّٰهِ وَ رِضْوٰاناً ، طلب فضل خداى مى‌كنند،يعنى ثواب بهشت و رضاى خداى تعالى. سِيمٰاهُمْ فِي وُجُوهِهِمْ ،اى،علامتهم.و در او دو لغت است:سيما مقصور و سيمياء [٩]ممدود.و قال[الشاعر] [١٠]:

ترى سيمياء المجد منه تلوح
گفت:علامت ايشان بر رويهاى ايشان بينى از اثر سجده.

خلاف كردند در اين سيما و علامت كه چه باشد [١١]،و در دنيا باشد يا در آخرت:

خلاف كردند در اين سيما و علامت كه چه باشد [١٢]،و در دنيا باشد يا در آخرت:

عوفى گفت از عبد الله عباس كه:نورى باشد كه از رويهاى ايشان مى‌تابد روز قيامت كه به آن بدانند كه ايشان اهل سجود بوده‌اند در دنيا:عطا بن ابى رياح [١٣]گفت:رويهاى ايشان سپيد باشد روز قيامت و روشن ازآن‌كه در دنيا نماز كرده باشند.شهر بن حوشب گفت:جاى سجدۀ ايشان از رويشان مانندۀ [١٤]ماه بود در شب بدر.[٣٠٨-پ]حسن بصرى گفت:اثر خشوع و تواضع خواست،و اين روايت والبى

[١] .سورۀ نور(٢٤)آيۀ ٥٥.

[٥] [٢] .در نسخۀ اساس محو شده و قابل قرائت نيست،از آج افزوده شد.

[٤] [٣] .در اساس با خط ديگرى افزوده شده است.

[٦] .سورۀ مائده(٥)آيۀ ٥٤.

[٧] .ما،افزوده:بينى.

[٨] .گا،لا،آد:يا.

[٩] .آج،ما،گا،لا،آد:سيماء.

[١٠] .اساس:ندارد،به قياس با نسخۀ گا،افزوده شد.

[١٢] [١١] .گا،آد،افزوده:و كى باشد.

[١٣] .لا:ابى رباح.

[١٤] .ما:چون،لا:مانند.