كار رسول.خداى تعالى مكر ايشان باطل كرد و كيدشان با نحرشان [١]گردانيد و خايب و خاسر كرد ايشان را تا بر كار نيفتاد[٢٧٢-پ]آنچه كردند.و در آيت شبهتى نيست و در صحت احباط از اين دو وجه كه ما بيان كرديم.و آنان كه به اين تمسك كردند در باب احباط،لابد است ازآن‌كه عدول كنند از ظاهر براى آن‌كه اضلال،به معنى احباط نيامده است در كلام عرب.دگر آن‌كه،به اجماع امت، كافران را عملى نباشد واقع به موقع قبول تا به احباط و ابطال حاجت بود.

وَ الَّذِينَ آمَنُوا وَ عَمِلُوا الصّٰالِحٰاتِ ،و آنان كه ايمان دارند به خداى و عمل صالح كنند و ايمان دارند به آنچه بر محمد فروآمد [٢]از قرآن، وَ هُوَ الْحَقُّ مِنْ رَبِّهِمْ ،و اين قرآن حق است و درست از قبل خداى تعالى، كَفَّرَ عَنْهُمْ سَيِّئٰاتِهِمْ ،در جاى خبر مبتداست،گفت فروشويد [٣]از ايشان گناهانشان و نيك گرداند حالشان.و البال، الحال و الشأن.

ذٰلِكَ بِأَنَّ الَّذِينَ كَفَرُوا اتَّبَعُوا الْبٰاطِلَ ،اين براى آن چنين آمد،يعنى آن‌كه در دو آيت مقدم رفت كه،آنان كه كافراند،تابع باطل‌اند و آنان كه مؤمن‌اند تابع حق‌اند.آنگه گفت: كَذٰلِكَ يَضْرِبُ اللّٰهُ لِلنّٰاسِ أَمْثٰالَهُمْ ،همچنين مثلها زند خداى تعالى براى مردمان.

فَإِذٰا لَقِيتُمُ الَّذِينَ كَفَرُوا [٤] ،من اهل الحرب[و اين تخصيص به اجماع [٥]كرديم كه آنچه در اين آيت گفت،حكم كافران حربى است.] [٦]گفت:چون بينى كافران حربى را، فَضَرْبَ الرِّقٰابِ ،گفتند:نصب او بر اغراست،يعنى:الزموا ضرب الرقاب.و قيل:اديموا [٧]ضرب الرقاب.و گفتند:نصب او بر مصدر است،اى اضربوا الرقاب ضربا،آنگه فعل بيفگند و مصدر را با مفعول اضافت كرد. حَتّٰى إِذٰا أَثْخَنْتُمُوهُمْ ،تا آنگه كه ايشان را مغلوب و مقهور كنى و در دست شما اسير شوند،

[١] .آج:سحر.

[٣] [٢] .آج،ما،گا:لا:فرود.

[٤] .گا،آد،افزوده:يعنى.

[٥] .گا:براى اجماع.

[٦] .اساس،آب و لا،ندارد،از آج،افزوده شد.

[٧] .آج:اوتو.