فقه اهل بیت علیهم السلام - فارسی - موسسه دائرة المعارف فقه اسلامی - الصفحة ١٨٢ - حقوق حيوانات در فقه اسلامى ابوالقاسم مقيمى حاجى
عنوان شجاعت نشان دهند كه ديگر به فكر بازگشت نيستند. اين عمل در ميان جنگجويان عرب رسم بوده است. اسلام از اين عمل نهىكرد و آن را عملى مكروه و ناپسند دانست. اين حكم توسط فقهاى بسيارى ذكر گرديده است (١٤٠) و حتى در زمان ضرورت كه به مصلحت باشد ذبح حيوان را بر پى كردن آن ترجيح دادهاند. بديهى است كه پى كردن و قطع دست و پاى حيوان موجب مرگ تدريجى و زجر بيشترى براى حيوان است.
محقق نجفى در اين باره ضمن نقل آراى فقها مىآورد:
پى كردن حيوان مكروه است گرچه عاجز از راه رفتن بوده و يا مشرف به مرگ باشد. همانگونه كه در كتاب هاى نهاية، مختصر النافع، تذكرة، منتهى، لمعه، تنقيح الرائع، جامع المقاصد و مسالك الأفهام وغير آن آمده است، مگر آنكه ضرورت، انجام اين عمل را اقتضا كند همان گونه كه جعفر طيار در جنگ موته (مكانى در شام) چنين كارى كرد و روايت سكونى ـ كه در كتاب كافى ذكر گرديده- از امام صادق نقل مىكند كه فرمودند: لمّا كان يوم موته كان جعفر بن أبي طالب على فرس فلمّا التقوا نزل عن فرسه فعرقبها بالسيف فكان اوّل من عرقب في الاسلام ، (١٤١) در روز جنگ موته جعفربن ابى طالب بر اسبى سوار بود و هنگامى كه كارزار آغاز گرديد، از اسب پايين آمده و آن را با شمشير پى كرد و ايشان اولين كسى بود كه در اسلام حيوانى را پى كرد.
ايشان در ادامه مىگويد: اگر در اين صورت بتواند اسب را به جاى پى كردن ذبح كند بهتر است كما اينكه عدهاى از فقها بر اين مطلب تصريح نمودند. (١٤٢)
(١٤٠) النهايه ،ص٢٩٨؛ مختصر النافع، ص١٣٦؛ تذكرة الفقهاء، ج٩، ص٨٤؛ الروضة البهيه، ج٣، ص٣٩٤.
(١٤١) وسائل الشيعه ، ج١١، ص٥٤٤، باب ٥٢ از ابواب أحكام الدوابّ ، ح ٢.
(١٤٢) جواهر الكلام، ج ٢١، ص٨٣ .