باشد ولى هنوز بدن او سرد نشده باشد. اما ظاهر كلمات فقها اين است كه ميان زنده بودن و سردنبودن بدن ملازمه است (و سرد شدن بدن حيوان علامت مرگ كامل حيوان مى‌باشد). شهيد ثانى اين نظر را نپذيرفته و رد مى‌كند و براى اثبات آن به جواز غسل دادن جسم انسان مرده قبل از سرد شدن بدن او، شاهد مى‌آورد. ايشان در پايان مى‌گويد:

اولى اين است كه حكم به كراهت سلاخى مخصوص زمانى باشد كه هنوز حيوان جان داشته و نمرده است.

در اين مسأله نيز مورد اصلى بحث ممنوعيت آزار و اذيت حيوان است و تا بدان جا بر اين مسأله تأكيد شده است كه در آخرين لحظه هاى زندگى حيوان، نيز رنج دادن حيوان ناپسند شمرده شده است.

٩. فلج كردن حيوان قبل از ذبح

در متون فقهى ما به ممنوعيت فلج كردن حيوانات تصريح شده است (١٣٦). امروزه نيز در برخى از كشتارگاه‌ها براى ذبح حيواناتى كه همچون گاو جثّه بزرگى دارند متوسل به شگردهايى مثل شوك‌هاى الكتريكى مى‌شوند تا حيوان را راحت تر ذبح كنند و حيوان به هنگام ذبح از تحرك كمترى برخوردار باشد. در گذشته نيز به همين منظور از فلج كردن حيوان قبل از ذبح آن استفاده مى‌كردند كه اين عمل در روايات مورد نهى واقع گرديده و فقهاى‌شيعه نيز به آن پرداخته و جمعى از آنها قائل به حرمت اين عمل شده‌اند.

در اين باره روايتى نيز از امام صادق(ع) وارد شده كه در آن از قطع نخاع حيوان قبل از ذبح نهى شده است كه در ضمن عبارات فقها (١٣٧) به ذكر آن مى‌پردازيم. شيخ طوسى بر ممنوعيت قطع نخاع وجدا نمودن سر حيوان قبل از سرد شدن بدنش تصريح دارد . (١٣٨)

(١٣٦) الهدايه ، ص٢٤٢ ؛ الوسيله ، ص٣٦٠.
(١٣٧) مختصر النافع ،ص٢٤٢ .
(١٣٨) النهاية، ص ٥٨٤ .