{وَ اعلموا أنّما غنمتم من شى‌ءٍ فانّ للّه‌ خمسه و للرّسول و لذى القربى و اليتامى والمساكين و ابن السبيل } (٣٦)؛ بدانيد هرگونه غنيمتى كه به دست آوريد، خمس آن براى خدا و پيامبر و نزديكان و يتيمان و مساكين و درماندگان در راه سفر است .

همچنين در آيه زكات آمده است:

{إنّما الصدقات للفقراء و المساكين و العاملين عليها و المؤلّفة قلوبهم و فى الرقاب و الغارمين و فى سبيل اللّه‌ و ابن السبيل فريضةً من اللّه‌ واللّه‌ عليمٌ حكيم } ؛ (٣٧) زكات مخصوص فقرا و مساكين و كاركنانى است كه براى جمع آورى آن زحمت مى‌كشند و كسانى كه براى جلب محبتشان اقدام مى‌شود و براى آزادى بردگان و اداى دين بدهكاران و در راه تقويت آيين خدا و واماندگان در راه؛ اين يك فريضه مهم الهى است و خداوند دانا و حكيم است.

٢. مقدار اعطا:

به ابن السبيل آن اندازه داده مى‌شود كه با آن بتواند نيازمنديهاى خود را از پوشاك و خوراك و مركب سوارى يا قيمت آن يا اُجرت و كرايه آن، تا رسيدن به وطن خود يا جايى كه عوض گرفتن در آن جا برايش ممكن شود، بر طرف سازد. مشهور علما گفته‌اند: اگر چيزى از آن اضافه آمد برگرداند و شيخ طوسى (٣٨) گفته لازم نيست برگرداند. همچنين بر ابن

(٣٦) انفال، آيه ٤١.
(٣٧) توبه، آيه ٦٠.
(٣٨) جواهر الكلام، ج١٥، ص٣٧٦؛ الخلاف، ج٤، ص٢٣٥، م١٨.