اين بخش از آيه دوم كه فرمود: {والمحصنات من النساء الا ما ملكت ايمانكم } ، به زنان شوهردار اشاره دارد. واژه «محصنات» جمع «محصنه» به معناى زنى است كه ازدواج كرده است و به دليل شوهر دار بودن، ازدواج با چنين زنى حرام است، مگر در يك صورت كه آيه {الا ما ملكت ايمانكم } ، يعنى: «مگر زنانى را كه مالك شده‌ايد»، به آن اشاره دارد. اما ميان مفسرين ،در معناى اين استثنا اختلاف نظر وجود دارد كه براى آگاهى از آن، بايستى به تفاسير آنها مراجعه كرد.

تا اينجا بيان زنانى كه ازدواج با آنها حرام است و قرآن آنها را منحصر در چهارده گروه مى‌داند، تمام شد. با اين بيان، تفسير آيه اوّل و بخشى از آيه دوم كه در آن زنان شوهر دار را به ديگر زنان محرّمه در آيه اوّل عطف كرده است، به پايان رسيد. اما ادامه آيه دوم كه اينچنين آغاز شده است:

{و أُحلّ لكم ماوراء ذلكم ان تبتغوا بأموالكم محصنين غير مسافحين فما استمتعتم به منهنّ فآتوهنّ أُجورهنّ فريضةً ولاجناح عليكم فيما تراضيتم به من بعد الفريضة. }

اينك تفسير اين آيه كه در ضمن چند بخش تقديم مى‌شود:

١. در «و أحلّ لكم ماوراء ذلكم» مراد از «ما» ى موصول، زنانى است كه در آيه قبل ذكر نشده است. در اينكه به جاى «من، از «ما» استفاده شده است اشكالى نيست، همچنانكه در آيه زير نيز چنين استفاده شده است:

{فانكحوا ما طاب لكم من النساء مثنى و ثلاث و رباع } ؛ (٢٠)

و با زنان ازدواج نماييد، هر مقدار كه مايليد دو يا سه يا چهار همسر.

واژه «ذلكم»، از «ذا» و «كُمْ» تركيب شده است كه اوّلى اشاره به زنانى است كه پيشتر از آنها ياد شده است و دومى خطاب به تمامى مؤمنين است و معناى آيه اين است كه: «اى

(٢٠) نساء، آيه٣.