ترجمه و تفسير نهج البلاغه - علامه جعفری - الصفحة ١٥٠ - ادّعاى علم را از كسى كه آگاهى به خود ندارد و به اندازه و ارزش خود جاهل است باور مكنيد

آيا شما كسى را كه نمى تواند معلومات خود را از تأثّرات خود آگاه و ناخودآگاه و نيمه آگاه درون بركنار بدارد و واقعيّت را آن چنانكه هست درك نمايد ، عالم مى دانيد آيا شما كسى را كه بهيچ وجه نمى تواند گريبان خود را از چنگال محدوديّت هدف گيريها و محدوديّت وسائل و محدوديّت خواسته‌ها و آرمانهاى ريشه دار و محدوديّت فرهنگى كه در فضاى آن نشو و نما كرده است ، نجات بدهد ، عالم مى دانيد آيا شما كسى را كه هنوز فرق ما بين انعكاس ذهنى اشياء و عمل ذهنى مانند بوجود آوردن اعتبارات و تجريد مفاهيم كلَّى و تجريد عدد را نمى داند ، مى توانيد عالم بناميد آيا شما كسى را كه نمى داند قطب من در بدست آوردن علم و معرفت چه مقدار در قطب جهان عينى دخالت مى ورزد ، عالم مى دانيد آيا شما كسى را كه تنها به اجزاء محدودى از جهان هستى درك آينه اى پيدا كرده است و اطَّلاع از ديگر اجزاء جهان هستى ندارد با اين كه همهء اجزاء هستى با هم مربوطند ، عالم مى دانيد همهء ما مى دانيم كه پاسخ همهء سؤالات فوق منفى است ، يعنى كسانى كه كيفيّت و كمّيّت عوامل درك حسّى و ذهنى و عقلى خود را نمى شناسند ، كسانى كه نمى دانند از كجا آمده‌اند و بكجا مى روند و براى چه آمده‌اند ، كسانى كه نمى توانند ذهن خود را از تأثّرات واحدهاى موجوده در ذهن خود آگاه و در ضمير ناخودآگاه و نيمه آگاه بركنار بدارند ، كسانى كه نمى توانند از محدوديّتهائى كه آنان را احاطه كرده و جلوى ذهن آنان را از نفوذ به اعماق و ابعاد گوناگون واقعيّتهاى عالم برونى عينى و درونى مغزى و روانى مى گيرد مانند محدوديّت هدف گيريها در شناخت اشياء ، محدوديّت وسائل و ابزار شناخت ، محدوديّت خواسته‌ها و آرمانهاى ريشه دار ، و محدوديّت فرهنگى كه در فضاى آن نشو و نما كرده است ، كسانى كه نمى فهمند فرق ما بين انعكاسات و عمليّات ذهنى چيست و يا مى فهمند ولى در هنگام عمل شناخت نمى توانند آن دو مقوله را از يكديگر تفكيك نمايند ، كسانى كه كمّيّت و كيفيّت دخالت قطب من را در بدست آوردن علم و معرفت در قطب عينى جهان برونى درك نمى كنند و ، كسانى كه در