ترجمه و تفسير نهج البلاغه - علامه جعفری - الصفحة ٩٢ - ترجمهء خطبهء صد و يكم
تفسير عمومى خطبهء صد و يكم
تفسير عمومى خطبهء صد و يكم ٢ ، ٥ - الحمد للَّه الأوّل قبل كلّ اوّل ، و الآخر بعد كلّ آخر و باوّليّته وجب ان لا اوّل له و بآخريّته وجب ان لا آخر له ( حمد مر خداى را است كه اول پيش از همهء اولها و آخر بعد از همهء آخرها است و اوّليّت مطلقهء او است كه اوّل نداشتن او را ايجاب مى كند و آخريّت مطلقهء او است كه آخر نداشتن او را ايجاب مى نمايد . ) اوست اوّل بىاوّل و آخر بىآخر
اوست اوّل بىاوّل و آخر بىآخر اين مبحث در مجلَّد يازدهم از صفحهء ٤٥ تا صفحهء ٤٩ و در مجلَّد سيزدهم از صفحهء ٢١٥ تا صفحهء ٢١٧ و در مجلَّد پانزدهم از صفحهء ٢٧٩ تا ٢٨٨ آمده است .
مطالعه كنندگان محترم مى توانند بآن مجلَّدات هم مراجعه فرمايند .
در اينجا بيك مطلب با اهمّيّت اشاره مى كنيم و آن اينست كه تعبير امير المؤمنين در توصيف خدا با مفهوم اوّل ، براى تفهيم مردم است چنانكه در قرآن مجيد آمده است :