ترجمه و تفسير نهج البلاغه - علامه جعفری - الصفحة ١٠٦ - ترجمهء خطبهء صد و دوم
ترجمهء خطبهء صد و دوم اين خطبه هم در مجراى خطبهء صد و يكم ( در حوادث بزرگ و پر خطر ) استو در اين خطبه ذكرى از روز قيامت و احوال آيندهء مردم در آن روز است و آن روز ( قيامت ) روزى است كه خداوند همهء مخلوقاتى را كه در اوّل و آخر آمده و در اين دنيا زندگى كردهاند ، براى بررسى حسابشانو جزاى اعمالشانجمع ميكند . انسانها در آن روز در حال خضوع و قيامندعرق تا دهانشان جارى گشته و زمين زير پاى آنان خواهد لرزيددر آن روز حال كسى كه محلى براى گذاشتن پاهايش و گشايشى براى نفسش پيدا كند ، بهتر از حال ديگران خواهد بود آينده اى كه در انتظار مردم است ( از جملات اين خطبه است : ) فتنه هايى مانند ظلمتهاى متراكم شب تاريك كه هيچ گروهى به مبارزه با آنها قيام نكندو پرچمى از آنها برنگرددآن فتنهها با وسائل و ابزار كامل بشما روى مى آورندرانندهء آن فتنهها آنها را تحريك مى كند و كسى كه سوار آن فتنهها است آنها را در جريان تشديد مى نمايداهل آن فتنهها مردمى هستند كه آزار و شرارتشان سختو غنيمتى كه از لباس و سلاح كشته شدگان مى برند اندك استگروهى از جهادگران در راه خدا با آنان مى جنگند كه در نزد متكبّران خوار و پست مى نمايندآن گروه در روى زمين مجهولو در آسمان معروفندواى بر تو اى بصره ، در آن موقع از سپاهى از نقمتهاى خداوندىكه نه گرد و غبارى دارد و نه حسّ و حركتىو بزودى اهل تو اى بصره ، به مرگ سرخو گرسنگى خاك آلود گرفتار خواهند گشت .